banner79

banner80

Kuralları tersten okumak

Enflasyon içinde temel kurallar vardır. Piyasaya bol mal sürülerse fiyatlar düşer, tersi durumda ise fiyatlar artar. Aynı şekilde merkez bankası para basarak piyasayı şişirirse yine fiyatlar yükselir ve bu para sürme işlemi enflasyonu tetikler.

EKONOMİ 22.02.2022, 10:50
Kuralları tersten okumak

Fen bilimleri ile sosyal bilimler arasında sonuçları itibarıyla farklılıklar vardır. Fen bilimlerinde her durumda aynı sonuçlar elde edilir. Örneğin su yüz derecede kaynar, sıfır derecede donar. Sosyal bilimlerde ise bazı koşullarda farklı sonuçlar alınabilir. Örneğin talep azalırsa fiyatlar düşer, artarsa yükselir ekonomi kuralı toplumlara göre aynı sonuçları birebir vermeyebilir. Ancak genel kural olarak bazı ufak farklar olsa da aynı eğilimde sonuçlanır. %3 – 4 gibi farklı sonuçlar vermesi kuralın doğruluğunu ortadan kaldırmaz.

Enflasyon içinde temel kurallar vardır. Piyasaya bol mal sürülerse fiyatlar düşer, tersi durumda ise fiyatlar artar. Aynı şekilde merkez bankası para basarak piyasayı şişirirse yine fiyatlar yükselir ve bu para sürme işlemi enflasyonu tetikler.

Merkez bankasının elektronik veri sistemine girip para arzı incelendiğinde piyasaya çok büyük miktarlarda para sürdüğü görülmektedir.

2020 yılı Şubat ayında piyasada 766 milyar TL dolaşan para ve vadeli mevduat mevcutken, 2022 yılı Şubat ayında bu para hacmi 2 trilyon 100 milyara çıktığı görülmektedir. Yani yaklaşık üç kat para piyasaya sürülmüştür. Peki, üretim üç kat artış sağladı mı? Sağladı diyorsan sorun yok. Ama ne yazık ki bazı ürünlerde bırakın artışı azalmalar bile olmuştur.

Şimdi basit bir örnekle söyleyelim. Piyasada 10 TL varsa ve 10 adette elma üretilmişse bir elmanın fiyatı bir TL olacaktır. Aynı para arzının varlığında elma 20 adet üretilmişse elma fiyatı elli kuruşa düşecektir. Siz piyasaya para arzını üç katına yani 30 TL’ye çıkarırsanız elma üretimi de 10 adette kalırsa bir elma 3 TL olacaktır. İşte basit bir örnekle merkez bankasının para basıp piyasaya sürmesinin enflasyona etkisi böyledir.

Bazı durumlarda piyasaya para sürülmesi zorunlu olabilir. Pandemi döneminde olduğu gibi. Ama asla bizim gibi üç kat arttırılarak değil.

Amerika’da piyasaya pandemide para basarak şişkinlik yarattı. Orada da enflasyon % 2’lerde % 7,5’lara fırladı. Şimdi ne yapıyor. Hem faiz artışına gidiyor, hem de piyasaya sürdüğü tüm paraları en kısa sürede geri çekmeye başladı ve Mart sonuna kadar geri çekecek. Çünkü ekonominin temel kuralları enflasyonlu mücadele için bunları gerektiriyor.

Biz ne yapıyoruz, piyasadan para çekmeyi zaten hiç düşündüğümüzü sanmıyorum. Bu konuda ekonomi yönetimi tarafından hiçbir söylem yok. Faizleri ise tam tersi indirdik. İndirdik de söylenildiği şekilde enflasyon düştü mü? Hayır, daha da arttı. Çünkü ne yazık ki kuralları tersten okuyoruz. Ekonomik kurallarla inatlaşmanın bir faydası yok. Bu tavır sadece topluma acı yaşatıyor.

Kocaeli | Fikret GÖKMEN

Yorumlar (0)
17
açık
Namaz Vakti 18 Mayıs 2022
İmsak 03:49
Güneş 05:37
Öğle 13:06
İkindi 17:02
Akşam 20:24
Yatsı 22:04
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 37 70
3. Konyaspor 37 67
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Beşiktaş 37 58
7. Antalyaspor 37 58
8. Karagümrük 37 57
9. Adana Demirspor 37 52
10. Sivasspor 37 51
11. Galatasaray 37 51
12. Kasımpaşa 37 50
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 37 47
15. Giresunspor 37 45
16. Gaziantep FK 37 43
17. Rizespor 37 36
18. Altay 37 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 37 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 35 67
2. Ümraniye 35 67
3. Bandırmaspor 35 61
4. İstanbulspor 35 59
5. Erzurumspor 35 58
6. Eyüpspor 35 54
7. Manisa Futbol Kulübü 36 49
8. Tuzlaspor 35 49
9. Samsunspor 35 48
10. Gençlerbirliği 35 48
11. Keçiörengücü 35 48
12. Boluspor 35 47
13. Denizlispor 35 46
14. Altınordu 35 45
15. Adanaspor 35 45
16. Bursaspor 35 41
17. Kocaelispor 35 41
18. Menemen Belediyespor 35 38
19. Balıkesirspor 35 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 37 89
3. Chelsea 36 70
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 36 48
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 36 45
14. Aston Villa 36 44
15. Southampton 37 40
16. Everton 36 36
17. Leeds United 37 35
18. Burnley 36 34
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 37 85
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 37 64
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Osasuna 37 47
10. Celta Vigo 37 46
11. Valencia 37 45
12. Rayo Vallecano 37 42
13. Espanyol 37 41
14. Getafe 37 39
15. Elche 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 37 32
20. Deportivo Alaves 37 31
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@