banner79

banner80

Maliye, kartla alışverişe para-puan vermeli

Vergide kayıt dışılık büyük bir sorun. Maliye, kayıt dışı ile mücadele için nakit yerine kartla alışveriş yapana para-puan (bonus) verebilir. Biriken para-puanlar vergi ve benzeri kamusal borçların ödenmesinde kullanılabilir…

EKONOMİ 15.01.2020, 23:23
Maliye, kartla alışverişe para-puan vermeli

HER hükümet programında kayıtdışı ile mücadele yer alır. Ancak, etkili bir mücadele veya yaptırım beklentisi bazı siyasi nedenlerle hep arka planda kalıyor. Son yıllarda bazı ciddi tedbirler alınmış ve mevzuat çıkarılmış olsa da arzu edilen beklentiler gerçekleşmiş değil.

Yıllardır, kayıtdışılıkla mücadele yöntemi olarak manuel defter ve belgeler üzerinde merkezi denetim veya incelemeler yapılıyordu. Şimdi ise, teknolojinin de gelişimiyle elektronik altyapının temini sonucu e-Devlet (e-Defter, e-Fatura, e-Beyan vb.) uygulamasıyla kayıtdışılıkla mücadelede daha modern yöntemlerle denetimler yapılabiliyor. Buna rağmen, arzu edilen seviyeye henüz ulaşılamadı.

KARTLA ALIŞVERİŞ TEŞVİK EDİLMELİ

Kayıtdışılığın oluşumu ve sebepleri hakkında çok çeşitli yorumlar yapılıyor. Kayıtdışı faaliyetlerdeki artış, bireyler ve işletmeler arasında haksız rekabetin doğmasına ve gelir dağılımının bozulmasına sebep olduğu gibi kayıtlı mükelleflerin vergiye gönüllü uyumunun ve toplumdaki vergi bilincinin zayıflamasına da yol açıyor.

Vergi kanunlarının ve bu kanunları uygulamak üzere çıkarılan düzenleyici işlemlerin basit ve açık olmaması, vergiye uyumu doğrudan etkiliyor. Bu ise vergiyi ödemek için ek maliyetlere katlanmak istemeyen mükelleflerin kayıtdışına yönelmelerine

sebep oluyor. Bu itibarla, ilköğretim çağından başlayarak toplumun bilinçlendirilmesi, eğitim müfredatının bu konuyu içerecek şekilde tanzim edilmesi ve tanıtım kampanyaları yoluyla mücadelenin öneminin toplumun diğer kesimlerine ulaştırılması gerekmekte.

Kayıt dışılıkla mücadelenin en etkili yolu, teknolojik altyapıyı ve materyalleri kullandırmayı öne çıkartmaktır. Özellikle, kredi kartlı alışverişlerde, birçok banka veya firma ‘bonus’ adı altında para- puan veriyor. Buradaki temel amaç, kayıt dışılıkla mücadeleden ziyade; her bankanın kendi kartının kullanımını, her firmanın da kendi ürünlerinin satışını artırma çabasıdır.

Şayet amaç kayıt dışılıkla mücadele ise, burada görev öncellikle Maliye Bakanlığı’na bağlı Gelir İdaresi Başkanlığı’na (GİB)

düşüyor. Kaldı ki, teknolojik altyapısı en güçlü ve etkili olan kurum da GİB’dir zaten. Geldiğimiz noktada GİB, e-Defter, e-Fatura ve e-Beyan sistemiyle denetim mekanizmasında (arzu edilen seviyede olamasa da) önemli başarılar elde etti. Maliye bu teknolojik imkanı yakalamışken, ülkenin en önemli sorunlarından biri olan kayıtdışılıkla mücadelede öncülük yapabilir. Kişilerin alışveriş sırasında belge almalarını özendirmek için kredi kartıyla yapılan harcamalar için uygun bir yüzde ile para-puan verebilir. Harcamalar sonrası biriken para-puanların ise, harcamayı yapan gerçek ve tüzel kişilerin vergi ve benzeri kamu borçlarından mahsup edilmesi sağlanabilir.


VERGİLENDİRMEDE ADALETİ DE SAĞLAR

Gerçek veya tüzel kişilere, kredi kartıyla yapılan harcamaları nedeniyle verilecek bir puan bonus, maliyeye en az beş puan vergi olarak geri dönecektir. Çünkü alınan her harcama belgesinden dolayı Maliye, gelir vergisi/kurumlar vergisi ve katma değer vergisi elde edecektir. Ayrıca, belge düzeni ve bilincinin yerleşmesiyle kayıtdışılıkla mücadelenin sonucu ülke de kazanmış olacaktır.

Bilindiği gibi ülkemizde, dolaysız vergi dediğimiz gelir üzerinden alınan vergiler (gelir ve kurumlar vergisi gibi), dolaylı vergi dediğimiz harcama üzerinden alınan vergilere (katma değer vergisi, özel tüketim vergisi gibi) göre çok daha azdır. Kaldı ki, harcama üzerinden vergi alınması hükümetler için çok kolaydır, ancak bu vergiler bir süre sonra vergide adaleti bozmaya başlar.

Oysa gelir üzerinden alınan (gelir ve kurumlar) vergilerin artırılması hem vergide adaleti, sağlar hem de belge düzeninin ileri seviyeye ulaşmasını sağlar. Bu konuda çeşitli kanunlar çıkarılmış, birçok tedbir alınmış olmasına rağmen arzu edilen bir noktaya henüz gelmediğimiz bir gerçek. Dolayısıyla, yeni yöntemlerin geliştirilerek uygulamaya konulmasında fayda var.

Bu konudaki önerimiz, akıllı ödeme kaydedici cihazların devreye girdiği bu dönemde, kredi kartıyla alışveriş yapan herkese, her alışverişte uygun bir oranda para-puan verilerek belge almayı da teşvik ederek kayıtdışılıkla mücadelede ekonomiye katkıda bulunmaktır. Dahası, “Fiş veya fatura almazsam ne kadar indirim yaparsınız” sorusu da bir süre sonra tarih olacaktır.


PARA | TALHA APAK

Yorumlar (0)
1
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 18 Ocak 2021
İmsak 06:49
Güneş 08:19
Öğle 13:19
İkindi 15:48
Akşam 18:10
Yatsı 19:35
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 17 35
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 18 33
5. Hatayspor 18 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Karagümrük 18 27
8. Trabzonspor 18 27
9. Antalyaspor 19 25
10. Malatyaspor 18 24
11. Sivasspor 18 23
12. Başakşehir 18 23
13. Konyaspor 18 22
14. Göztepe 18 22
15. Kasımpaşa 17 22
16. Rizespor 18 21
17. Gençlerbirliği 18 19
18. Kayserispor 18 16
19. Ankaragücü 17 15
20. Denizlispor 18 14
21. Erzurumspor 18 13
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 18 37
2. Man City 17 35
3. Leicester City 18 35
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. Chelsea 18 29
8. Southampton 18 29
9. West Ham 18 29
10. Aston Villa 15 26
11. Arsenal 18 24
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 17 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 18 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 18 32
5. Real Sociedad 19 30
6. Sevilla 17 30
7. Granada 18 27
8. Celta de Vigo 18 23
9. Cádiz 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 17 21
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Deportivo Alaves 18 18
17. Real Valladolid 18 18
18. Elche 16 16
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@