banner79

banner80

Elektronik tebligatta bildirim bilmecesi

22.11.2021

GÜNDEM 22.11.2021, 09:59
Elektronik tebligatta bildirim bilmecesi

Tebligat, Türk Dil Kurumu sözlüğüne göre “bildirim” demektir. Hukuk dünyasında tebligatı, hukuki sonuç doğurmaya yönelik bir durum veya işlemin belirlenmiş usullere göre muhatabına bildirilmesi olarak tanımlayabiliriz. Tebligatı düzenleyen bir de kanunumuz bulunmaktadır: 7201 sayılı Tebligat Kanunu.

Vergi hukukunda ise tebligata ilişkin hükümler Vergi Usul Kanunu (VUK)’nda düzenlenmiş olup söz konusu Kanunda tebliğ, vergilendirmeyi ilgilendiren ve hüküm ifade eden hususların yetkili makamlar tarafından mükellefe veya ceza sorumlusuna yazı ile bildirilmesi olarak tanımlanmış ve beş çeşit tebligat türü düzenlenmiştir: 1) Posta ile tebliğ, 2) Memur vasıtası ile tebliğ, 3) Dairede ya da komisyonda tebliğ, 4) İlan yolu ile tebliğ, ve 5) Elektronik ortamda tebliğ.

VUK ile kamu alacaklarının takibini düzenleyen 6183 sayılı Kanun uyarınca yapılan tebligatlar VUK’da düzenlenen tebligat usullerine tabidir. VUK’ta hüküm bulunmayan durumlarda ise genel kanun olan Tebligat Kanunu’na göre işlem yapılır.

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte, 2010 yılında VUK’un 107/A maddesi ile düzenlenen elektronik ortamda yapılan tebligat (e-tebligat) oldukça yaygınlık kazanmış ve bazı mükellefler için zorunlu hale getirilmiştir. 456 ve 511 numaralı VUK Genel Tebliğlerinde de konuya ilişkin temel idari düzenlemeler yapılmıştır.

E-tebligat hem idarenin hem de mükelleflerin işini kolaylaştıran bir tebliğ yöntemi olmakla birlikte bazı sorunlara da yol açmaktadır ve bu sorunların bir kısmı yargıya da yansımıştır. Bu sorunlardan en önemlilerden birisi, İdarenin mükelleflerin e-tebligat adreslerine bir tebligat gönderdiği bilgisini e-posta veya SMS ile bildirmesinin gerekip gerekmediğidir. 2019 yılında 511 sıra numaralı VUK Genel Tebliği ile “Kendisine elektronik ortamda tebligat yapılacak muhatap tarafından elektronik tebligat sistemine başvuru sırasında veya daha sonra bildirilen mobil telefon numarasına ve/veya e-posta adresine, kendisine gönderilen tebligata ilişkin bilgilendirme mesajı gönderilebilir. Bilgilendirme mesajının herhangi bir nedenle muhataba ulaşmamış olması tebligat süresini ve geçerliliğini etkilemez.” yönünde düzenleme yapılmıştı. Düzenleme bir yandan bilgilendirme mesajının yapılabileceği (yapılır değil) yönünde bir ifade içerirken diğer taraftan bilgilendirme mesajının muhatabına ulaşmamasının (gönderilmemesinin değil) tebligatın geçerliliğini etkilemeyeceğini söylemektedir. Dolayısıyla düzenleme gramer olarak bilgilendirme mesajının gönderilmesinde İdarenin takdiri olduğu yönünde bir ifade içermekle birlikte, cümlenin devamı mükellefler nezdinde bilgilendirme mesajının gönderileceği yönünde haklı bir beklenti oluşturmaktadır. Ayrıca, e-tebligat sistemine dahil olan mükelleflerin doldurduğu ve genel tebliğ ekinde yer alan Elektronik Tebligat Talep Bildirim Formu’nda "Bilgilendirme Tercihleri" bölümünde yer alan "kısa mesaj servisi" ve "e-posta" tercihleri ile e-posta ve/veya kısa mesaj ile bilgilendirilmek isteyip istemedikleri sorulmaktadır. Dolayısıyla, bu formu doldurup bilgilendirme mesajı talebinde bulunan mükelleflerde bilgilendirme gönderileceği konusunda haklı bir beklenti oluşması doğaldır.

Vergi İdaresinin yaptığı e-tebligatlara ilişkin olarak bilgilendirme mesajı göndermemesi nedeniyle süre açısından hak kaybına uğrayan mükelleflerin açtığı davalarda Ankara ve Gaziantep Bölge İdare Mahkemelerinin farklı kararlar vermesi üzerine, içtihat farklılıklarının giderilmesi amacıyla konu Danıştay’a intikal etmiş ve Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu (VDDK), 18 Kasım 2021 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 2021/2 E., 2021/4 K. sayılı kararıyla ayrık içtihatların, Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesi uyarınca yapılan elektronik tebligata ilişkin olarak muhatabın elektronik tebligat sistemine başvuru sırasında veya daha sonra bildirilen telefon numarasına ve/veya e-posta adresine bilgilendirme mesajı gönderilmemesinin tebligatın süresini ve geçerliliğini etkilemeyeceği yönünde giderilmesine karar vermiştir.

Kurul söz konusu kararında, VUK’ta e-tebligata ilişkin bilgilendirme mesajı gönderilmesi gerektiğine dair bir hüküm bulunmadığı, 511 sıra numaralı tebliğ ile Elektronik Tebligat Yönetmeliği’nin 10. maddesindeki düzenlemeye paralellik sağlandığı, Elektronik Tebligat Bildirim Formunda SMS ve/veya e-posta yoluyla bilgilendirme seçeneğini işaretleyen mükellefler için haklı beklenti oluşacağı yönünde mahkeme kararları olsa da VUK’ta açık olmayan hallerde Tebligat Kanunu uygulanacağının ve bu kanuna ilişkin Elektronik Tebligat Yönetmeliği’nin 10. maddesinde elektronik tebligat adresine yapılan tebligat hakkında bildirilen telefon numarasma ve/veya e-posta adresine bilgilendirme mesajı gönderilmemesinin tebligatın geçerliliğini etkilemeyeceğinin açıkça düzenlenmiş olması karşısında mükelleflerin haklı beklentisinden söz edilemeyeci gerekçelerine dayanmıştır.

Kurul ayrıca, VUK md. 107/A’da yer alan “Elektronik ortamda tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.” hükmünün Anayasa’ya aykırılığı nedeniyle açılan bir davada, Anayasa Mahkemesinin (AYM) 19/09/2019 tarihli ve E:2018/144, K:2019/72 sayılı kararına da gerekçesinde dayanak göstermiştir. Söz konusu kararda AYM, muhatabın elektronik ortamda tarafına iletilen tebligattan haberdar olabilmesinin internet vergi dairesi aracılığıyla kendi elektronik adresine erişim sağlamasına ve dolayısıyla elektronik adresini kontrol etmesine bağlı olduğu, bu bakımdan itiraz konusu kuralın, muhataplara öncelikle elektronik posta adreslerini belirli aralıklarla kontrol etme yükümlülüğü yüklediği, anılan yükümlülüğe beşer günlük aralıklarla uyulduğu takdirde hukuki yollara başvuru süresi yönünden herhangi bir hak kaybının olmayacağı yönünde içtihat etmiştir.

Özetle Danıştay VDDK, e-tebligata ilişkin bilgilendirme mesajı için VUK’ta açık bir hüküm olmadığı, Elektronik Tebligat Yönetmeliğine göre de bilgilendirme mesaj göndermemenin tebligatı geçersiz kılmayacağı, VUK’taki düzenlemenin mükelleflere belli aralıklarla (en azından 5 günde bir) e-tebligat adreslerini kontrol etmeleri yükümlülüğünü yüklediği gerekçelerine dayanmaktadır.

Danıştay VDDK’nın bu kararı mükelleflerin aleyhine olup eleştiriye de açıktır. Öncelikle, 511 numaralı VUK Genel Tebliği ile Elektronik Tebligat Yönetmeliğindeki düzenlemeler iddia edildiği gibi paralel değildir. Tebliğde bilgilendirme mesajının muhatabına ulaşmamasının tebligatı geçersiz kılmayacağı söylenirken, Yönetmelikte bilgilendirmemenin yapılmamasının tebligatı geçersiz kılmayacağı belirtilmektedir. Dolayısıyla, Tebliğde bir bildirimin yapıldığı ancak muhataba ulaşmada sorun yaşandığı duruma ilişkin bir düzenleme yapılmışken, Yönetmelikte bildirimin yapılmaması düzenlenmiştir. Bu iki durumun paralel olmadığı ortadadır. 511 numaralı Tebliğde düzenleme mevcutken Elektronik Tebligat Yönetmeliğine dayanılarak karar tesis edilmesi isabetli olmamıştır. Kararda atıf yapılan AYM’nin Kanunun mükelleflerin belli aralıklarla e-tebligat adreslerini kontrol etme yükümlülüğü getirdiği yönündeki yorumu ise kanaatimce haşin bir yorumdur. Zira ne Kanunun lafzında, ne de gerekçesinde bunu destekler bir ifade yer almamaktadır. 5 günlük sürenin sonunda tebligatın yapılmış sayılacak olması bilgilendirme mesajı gönderilmemesinin gerekçesi olmamalıdır. Mükellef haklarının daha da önem kazandığı günümüzde Danıştay’ın verdiği bu kararın mükelleflerin haklı beklentilerini korumaması nedeniyle eleştiriyi fazlasıyla hak ettiğini düşünüyorum.

Peki, Danıştay VDDK’nın bu kararı bağlayıcı mı? Söz konusu karar içtihadı birleştirme kararı olmadığından bağlayıcı olmadığı iddia edilebilir. Bu konunun literatürde tartışmalı olduğunu söyleyebiliriz. Diğer taraftan, idare hukukunda mahkemelerin görev ve yetkilerini düzenleyen 2579 sayılı Kanun’da 2014 yılında yapılan değişiklikle (madde 3/C), bölge idare mahkemelerinin kesin kararları arasındaki aykırılık ve uyuşmazlıkların giderilmesi, Danıştay’da konusuna göre İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulu tarafından yapılmakta olup, kurulların verdiği kararlar kesindir. Bu durumda, VDDK’nın bu kararı içtihadı birleştirme kararı gibi herkesi bağlayıcı nitelikte kabul edilmelidir. Kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasının amacı da budur. Bu durumda, yasal bir değişiklik olmadığı sürece mükelleflerin vergi dairesinden bildirim mesajı beklemeden e-tebligat adreslerini sık sık kontrol etmelerinde fayda bulunmaktadır.

Sözün özü: Bildirim yaptığını bildirmezsen, bildirdiğini nereden bilirim?

Dünya | Numan Emre ERGİN

Yorumlar (0)
10
hafif yağmur
Namaz Vakti 21 Ocak 2022
İmsak 06:48
Güneş 08:17
Öğle 13:20
İkindi 15:51
Akşam 18:14
Yatsı 19:37
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 22 51
2. Konyaspor 21 42
3. Fenerbahçe 22 36
4. Alanyaspor 22 35
5. Beşiktaş 22 35
6. Hatayspor 22 35
7. Başakşehir 21 34
8. Adana Demirspor 22 34
9. Kayserispor 22 31
10. Gaziantep FK 21 31
11. Sivasspor 22 30
12. Karagümrük 22 30
13. Galatasaray 22 27
14. Giresunspor 22 26
15. Kasımpaşa 22 24
16. Göztepe 22 24
17. Antalyaspor 22 23
18. Rizespor 22 21
19. Altay 22 18
20. Ö.K Yeni Malatya 21 15
Takımlar O P
1. Ümraniye 20 42
2. Ankaragücü 20 42
3. Erzurumspor 20 38
4. Eyüpspor 20 36
5. Bandırmaspor 20 33
6. İstanbulspor 20 33
7. Adanaspor 20 32
8. Samsunspor 19 30
9. Tuzlaspor 20 27
10. Gençlerbirliği 20 26
11. Manisa Futbol Kulübü 20 25
12. Boluspor 19 24
13. Kocaelispor 20 24
14. Keçiörengücü 20 23
15. Menemen Belediyespor 20 23
16. Altınordu 20 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 20 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 22 56
2. Liverpool 21 45
3. Chelsea 23 44
4. West Ham United 22 37
5. Tottenham 19 36
6. Arsenal 20 35
7. M. United 21 35
8. Wolverhampton Wanderers 20 31
9. Brighton 21 29
10. Leicester City 19 25
11. Crystal Palace 21 24
12. Southampton 21 24
13. Aston Villa 20 23
14. Brentford 22 23
15. Leeds United 20 22
16. Everton 19 19
17. Watford 19 14
18. Norwich City 21 13
19. Newcastle 20 12
20. Burnley 17 11
Takımlar O P
1. Real Madrid 21 49
2. Sevilla 21 45
3. Real Betis 21 37
4. Atletico Madrid 20 33
5. Real Sociedad 20 33
6. Barcelona 20 32
7. Rayo Vallecano 20 31
8. Villarreal 21 29
9. Valencia 21 29
10. Athletic Bilbao 21 28
11. Espanyol 21 27
12. Celta Vigo 21 26
13. Osasuna 21 25
14. Granada 21 24
15. Elche 21 22
16. Getafe 21 21
17. Mallorca 20 20
18. Deportivo Alaves 21 17
19. Cadiz 21 15
20. Levante 20 11
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@