banner79

banner80

Kasadaki hayali para ve ortaklardan hayali alacaklara af geliyor

Torba Yasa’da yer alan düzenlemeler, zor bir süreçten geçtiğimiz bugünlerde, işine devam eden, etmek isteyen, işine ve işletmesine sahip çıkan herkese, her işletmeye ilaç gibi gelecek.

GÜNDEM 24.05.2021, 09:12 24.05.2021, 11:03
Kasadaki hayali para ve ortaklardan hayali alacaklara af geliyor

Geçtiğimiz hafta Cuma günü TBMM'ye verilen ve kısa sürede yasalaşması beklenen  "Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi", iş dünyası, STK’lar, vergi mükellefleri ve kamuoyunun büyük bir kısmında karşılık buldu, olumlu karşılandı. 

Torba Yasa’da yer alan düzenlemeler, zor bir süreçten geçtiğimiz bugünlerde, işine devam eden, etmek isteyen, işine ve işletmesine sahip çıkan herkese, her işletmeye ilaç gibi gelecek.

Torba’da hayali para ve hayali alacaklar da var

Torba Yasa Teklifi’nde yer alan düzenlemelerden birisi de; kasada gözüken “gerçek dışı nakit para” ve/veya ortaklarca borç olarak çekilmiş gözüken hayali paralar ile bu hesaplarda gösterilmesi gerekirken bazı nedenlerle diğer hesaplarda gösterilerek muhasebeleştirilen tutarlarla ilgili.


Hayali para ve hayali alacakların nedeni belgesiz harcamalar

Şirketlerin kasasında yüksek miktarda para tutması günümüz koşullarında hayatın doğal akışına aykırı. Yine, aynı şekilde, şirketlerin ortaklarından alacaklı olarak gözüktükleri tutarların büyük bir kısmı da hayali, fiktif! Şirketlerin ortaklarından gerçekte böyle bir alacakları bulunmuyor.

Peki neden bu şekilde hayali paralar kasa ve ortaklar üzerinde gözüküyor? 

Bunun en önemli nedeni, ülkemizdeki şirketlerin büyük bir kısmının aile şirketi olarak kurulmaları ve şirket sahiplerinin bu şirketleri şahıs işletmesi gibi yönetme arzuları. Bu şirketler aile şirketi olmaları nedeniyle de, yapılan gider ve ödemeler için ister istemez ortaklar cari hesaplarını kullanıyorlar. Ayrıca, bu şirketlerden büyük bir kısmının çeşitli nedenlerle belgesiz ödemeleri de olabiliyor. Örneğin; bazı işlerin sonuçlandırılabilmesi için belgesiz ödeme yapılması, satın alınan veya yaptırılan mal ve hizmetler için fatura alınamaması, işçi ücretlerinin düşük gösterilerek aradaki farkın açıktan ödenmesi gibi.

Belgesiz harcamaların artması kasa hesabının sürekli şişmesine neden oluyor. Kasada gerçekte 10 bin TL. olduğu halde, muhasebe hesaplarında 1 Milyon TL. ya da 2 Milyon TL. gözükebiliyor.  Kasada yüksek tutarda para gözükmesi ciddi sorunlara neden olacağı için, uygulamada belgesiz harcama yapıldıkça, şirket ortaklarına borç para verilmiş gibi gösterilerek, "131, 231. Ortaklardan Alacaklar” hesabına ya da diğer hesaplarda (120, 121, 136, 159, 236, 259 no.lu hesaplar gibi) muhasebeleştiriliyor.
 

Maliye, hayali para ve alacaklardan vergi istiyor

Maliye, kasada yüksek tutarlarda para gözükmesi ile ortakların ortağı oldukları şirketlere yüksek tutarlarda borçlu gösterilmeleri arasında herhangi bir fark gözetmiyor, kasadaki günlük ihtiyaç tutarının üzerindeki paralar ile ortaklardan alacaklar hesaplarında gözüken tutarların, ortaklar tarafından şirketten çekildiğini ve kullanıldığını kabul ediyor, üçer aylık geçici vergi dönemleri itibariyle ortaklarından alacaklı bulundukları tutarlar ile kasada günlük ihtiyaç tutarının üzerinde kalan tutarın toplamı üzerinden adatlandırma suretiyle faiz hesaplanarak ortaklara fatura edilmesini ve yüzde 18 KDV hesaplanmasını istiyor.

Bu şekilde adatlandırma suretiyle faiz hesaplamayan ve fatura kesip KDV uygulamayanları ise korkunç bir son bekliyor. Rahmetli Hocam Prof. Dr. Şükrü KIZILOT'un yazdığı gibi, Maliye, bu şirketlerden “Bir Koyundan 4 Post” benzeri vergi üstüne vergi, ceza üstüne ceza alıyor.
 

İstenen 4 post vergisi ne?

Maliye’nin kasadaki hayali paralar ve ortaklardan hayali alacaklar için istediği 4 post vergisi şu şekilde:

1) Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı hükümlerine göre, kurumlar vergisi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi,

2) Olay kâr dağıtımı kabul edildiği için yüzde 15 stopaj, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi,

3) Gerçek kişi ortaklarda kâr payı ya da temettü nedeniyle gelir vergisi, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi,

4) KDV, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi.
 

Torba yasa ile bu şirketlere ne imkan getiriliyor?

Torba Yasa’da yer alan düzenleme ile, bilanço esasına göre defter tutan kurumlar vergisi mükelleflerine; 31 Aralık 2020 tarihi itibarıyla düzenledikleri bilançolarında görülmekle birlikte işletmelerinde bulunmayan kasa mevcutları ve ortaklarından alacaklı bulunduğu tutarlar ile ortaklara borçlu bulunduğu tutarlar arasındaki net alacak tutarları ile bunlarla ilgili diğer hesaplarda yer alan işlemlerini 31 Ağustos 2021 tarihine kadar (bu tarih dâhil) vergi dairelerine beyan etmek suretiyle kayıtlarını düzeltmeleri ve böylece kayıtlarını fiili duruma uygun hale getirme imkanı veriliyor.

 

Yüzde 5 ödeyene af

Bilançolarında görülmekle birlikte işletmelerinde bulunmayan kasa mevcutları ve ortaklardan alacaklar tutarları ile bunlarla ilgili diğer hesaplarda yer alan işlemlerini düzeltmek için beyanda bulunan mükellefler, beyan edilen tutarlar üzerinden yüzde 5  oranında vergi hesaplayacak ve hesaplanan vergiyi beyanname verme süresi içinde ödeyecekler. Torba Yasa’da beyan ve ödeme süresi 31 Ağustos 2021 olarak belirlenmiş durumda.

Yani, 31 Aralık 2020 tarihi itibariyle defter kayıtlarında ve bilançolarda gözüken ama gerçekte, kasada olmayan “nakit para” ve yine gerçekte olmayan “ortaklardan alacaklar”, yüzde 5 vergi ödenmek suretiyle sıfırlanacak, affedilmiş olacak.

Fiilen kasada bulunmayan para ve ortaklardan gerçekte olmayan alacaklara, yüzde 5 vergi ödenmesi karşılığı getirilen bu af, şirketler ve ortakları için büyük bir fırsat. Aslında yapılan bu işlem şirkete kasko sigortası yaptırmak gibi bir şey.  Bu şekilde şirketler haklarında yapılacak muhtemel vergi incelemeleri önleniyor. Çünkü, kasa ve ortaklar cari hesabında yüksek tutarlı paraların gözükmesi, Risk Analiz Sisteminde tanımlanan ve incelenecek mükelleflerin seçiminde dikkate alınan en önemli kriterlerden birisi. Artı, bu düzeltmeyi yapan şirketler, 4 post vergisinden de kurtulmuş oluyorlar! Bu büyük fırsatı kaçırmamak lazım.
 

Kayıt düzeltmede hangi bilanço esas alınacak?

Beyanda bulunacak şirketlerin, 2020 hesap dönemine ilişkin olarak 2021 Nisan ayında bağlı bulundukları vergi dairelerine verdikleri kurumlar vergisi beyannamesi ekinde yer alan 31 Aralık 2020 tarihli bilançolarını dikkate almaları gerekiyor. Özel hesap dönemi kullanan mükellefler ise, 2020 yılı içerisinde sona eren hesap dönemlerine ilişkin olarak vermiş oldukları kurumlar vergisi beyannamesi ekinde yer alan bilançolarını esas alacaklar.
 

Düzeltilen tutarlar ve ödenen yüzde 5 vergi gider yazılabilecek mi?

Bu düzenleme kapsamında ödenecek yüzde 5 vergi, gelir veya kurumlar vergisinden mahsup edilemediği gibi, beyan edilen tutarlar ve ödenen yüzde 5 vergi, kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak kabul edilmiyor.
 

Kasa ve ortaklar cari hesap düzeltmesi yapanlara geçmişe dönük kurumlar vergisi ve KDV tarhiyatı yapılabilir mi?

Bu konuda Torba Yasa Teklifinde yer alan düzenleme; “Bu fıkra kapsamında ödenen vergiler, gelir veya kurumlar vergisinden mahsup edilmez; beyan edilen tutarlar ve ödenen vergiler, kurumlar vergisi matrahının tespitinde gider olarak kabul edilmez. Bu fıkra uyarınca beyan edilen tutarlar nedeniyle ilave bir tarhiyat yapılmaz.” şeklinde.

Maliye’nin önceki af yasalarında da yer alan bu düzenleme ile ilgili resmi görüşü şu şekilde; “Yapılan beyan ile ilgili olarak söz konusu tutarların ortaklara dağıtılıp dağıtılmadığına bakılmaksızın kar dağıtımına bağlı vergi kesintisine yönelik ilave bir tarhiyat yapılmayacaktır.”  Yani, yapılmayacak olan vergi tarhiyatı, kar dağıtımına bağlı stopajla sınırlı. Teklifte kurumlar vergisine ve KDV'ye yönelik olarak tarhiyat yapılmayacağına dair bir düzenleme söz konusu olmadığından, kasa ve ortaklar cari hesabı düzeltmesinden yararlanan şirketlere  geçmişe yönelik adat (faiz) hesaplamadıklarından bahisle inceleme yapabilecek ve ilave kurumlar vergisi ve KDV tarhiyatları yapabilecek. Maalesef, geçmişe dönük böyle bir risk var! Kişisel görüşümüz, önceki yıllarla ilgili olarak kurumlar vergisi ve KDV yönünden matrah artırımı uygulamasından yararlanılarak bu riskin ortadan kaldırılabileceği doğrultusunda.
 

Bu düzenlemeye yönelik bir kaç öneri

1) Yüzde 5 oranı biraz yüksek kaldı, önceki düzenlemelerde bu oran yüzde 3 olarak uygulanmıştı. Bu oran konusunun gözden geçirilmesinde fayda var.

2) Kanunla getirilen bu düzeltme işlemi genel olarak olumlu olmakla beraber, bazı olumsuz sonuçlara da neden olabilecek nitelikte. Bu olumsuz sonuçlardan birisi de, düzeltme nedeniyle oluşan zararların şirket rasyolarını bozması. Bu husus özellikle kamu ihalelerine giren şirketler açısından büyük önem taşıyor. Çünkü, bu durum söz konusu şirketlerin ihalelere girememelerine neden oluyor, bu ise şirketlerin iflasına ve dağılmasına kadar sonuçlar doğurabiliyor. Hatta, bu zararlar, şirketlerin öz sermayelerini kaybetmesine ve teknik iflaslarına da neden olabiliyor.

Bu nedenle, anılan düzenleme kapsamında düzeltilerek beyan edilen Kasa, Ortaklardan Net Alacak tutarları ile bu hesaplarda yer alması gerekirken çeşitli nedenlerle başka hesaplarda gösterilen tutarların 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar hesabında zarar gösterilerek muhasebeleştirilmesi zorunlu tutulmamalı, 7143 sayılı Af Yasası düzenlemesinde olduğu gibi isteyen şirketlere bu tutarları bilançolarının aktif kısmının duran varlıklar bölümünde yer alan 296 no.lu hesapta gösterme imkanı sağlanmalı. Bu şekilde, yasanın getirdiği düzeltme imkanından yararlanılması nedeniyle oluşan yüksek zararların olumsuz sonuçları  önlenmiş olacak ve rasyolar da bozulmayacak.

3) Hesaplanan yüzde 5 verginin bir defada peşin olarak değil de, stok düzeltmesinde olduğu gibi ilk taksiti beyanname verme süresi içinde, izleyen taksitler ise beyanname verme süresini takip eden ikinci ve dördüncü aylarda olmak üzere üç eşit taksitte ödenmesine imkan sağlanmalı.

Dünya | Abdullah TOLU

Yorumlar (0)
21
açık
Namaz Vakti 22 Haziran 2021
İmsak 03:24
Güneş 05:25
Öğle 13:11
İkindi 17:11
Akşam 20:47
Yatsı 22:38
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@