banner79

banner80

Kur artışı gümrükleme maliyetini nasıl etkiliyor?

02.11.2021

MEVZUAT 02.11.2021, 10:00
Kur artışı gümrükleme maliyetini nasıl etkiliyor?

Ülke gündemini olduğu gibi gümrükte gündemi de döviz kuru artışı meşgul ediyor. Kur artışlarının ekonomik sonuçları her platformda tartışılıyor. Enerji gibi ithalat bağımlılığının çok yüksek olduğu ürünlerde kur artışları ciddi bir maliyet olarak karşımıza çıkıyor. Önümüzün kış olması doğal gaz ihtiyacını da artıracağı için kur artışlarının ne kadar etkileneceğini hep birlikte göreceğiz. Gerçekten kış geliyor…

Bu konuyu konuşacağız ancak Gümrük Beyannamesi’nin 9 numaralı kutusunda ‘mali sorumlu kişi’ olarak yanlış doldurulma ve buna bağlı usulsüzlük cezası tatbik edilme durumu şu aralar her şeyin önüne geçmiş gibi duruyor. Beyannamenin doldurma kılavuzunda “İthalatçının yeminli mali müşavirinin veya mali müşavirinin ya da serbest muhasebecisinin adı, soyadı ve vergi numarası yazılır” ifadesi yer alıyor. Bu bölüm bilgi amaçlı dolduruluyor. Yanlış bilginin gümrükleme süreçlerine olumsuz bir etkisi olmuyor. Bu noktada geriye yönelik bir idari para cezası yerine ileriye yönelik yönlendirici bir düzenleme daha doğru olur. Ayrıca kendi içinde bu işi yapan ve bir YMM, SMM veya serbest muhasebeci bulunmayan durumlarda ise hangi kişinin yazılacağı kılavuzda yer alıyor. Bu kişiler tüzel kişi altında çalışıyorsa tüzel kişi adının yazılması yeterli oluyor mu? Bu konulara açıklık getirilmezse bu konu ile ilgili tartışmalar da sonlanmayacaktır. Belki bu satırları okurken neden bu bilgiye ihtiyaç var diye aklınızdan geçiyordur. Bu da artık Gümrük Beyannamesi formatının yeniden gözden geçirilmesi ihtiyacının doğduğunu gösteriyor.


Kur artışı ödenecek ithalat vergilerini de artırıyor

Asıl konumuza dönersek ithalat vergilerinin hesaplaması ile kur artışı arasında bir ilişki söz konusu. Çünkü ithalat vergisine esas alınacak kıymetin Türk lirası olarak beyanı zorunlu. Bu nedenle de fatura veya diğer belgelerde yazılı yabancı paralar, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihte yürürlükte olan T.C. Merkez Bankası döviz satış kurları üzerinden Türk lirasına çevriliyor. Dolayısıyla gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarih olan yani kabaca Gümrük Beyannamesi’nin tescil tarihindeki TCMB satış kuru ile döviz tutarlar TL’ye dönüştürülüp ithalat vergi matrahını belirliyor.

İthalat işlemlerinde döviz tutarı kullanılıyorsa kur riskini doğrudan ithalatçı üzerine almış oluyor. Kurdaki yükseliş sadece ithalat bedelini artırmıyor, aynı zamanda ithalatta ödeyeceğiniz vergiyi de artırıyor.

Gümrükleme maliyetinde de artış oluyor

Gümrükleme süreçlerinde kurun esas alındığı işlemlerde de bir maliyet artışı oluyor. Taşıma işlemleri bunun en başında geliyor. Taşıma bedeli de aynı eşya bedeli gibi hem ithalat vergilerini hem de eşya maliyetini doğrudan etkiliyor. Buna bağlı olarak, taşıma işlemleri sadece taşımayı içermeyebilir. Tahmil-tahliye, konteyner indirme-bindirme, elleçleme, ordino gibi ilave masraflar da yer alabilir. Şayet bu masrafların bazıları da döviz tutarını esas alıyorsa kur artışı bu ödeme tutarlarını da artıracaktır.

Ayrıca kur artışı gümrük müşavir hizmet ücretlerini de etkiliyor. Gümrük müşavir ücretlerinin hesaplanmasına ilişkin tarifeye baktığımızda, ücret hesaplamasının eşya bedeli ile bağlı olan kalemleri olduğu görülüyor. Özelikle FOB, CIF tutarı esas alınarak hesaplanan müşavir bedeli tutarları da kur ile beraber bir artışa neden oluyor.


Ne yapmalı?

Dış ticaret işlemlerimizdeki yapısal bir sorun olan ithalat bağımlılığımızın, kur artışından olumsuz etkilenmemizin en önemli nedeni olduğunu söyleyebiliriz. İthalatımızın %85-90’ı hammadde ve ara malı olduğu için ithalattan vazgeçme durumumuz söz konusu değil. İthalatımızda da ağırlıklı USD veya Euro döviz kuru ile işlem yapıldığı dikkate alındığında her bir kur artışı ithalat maliyetlerimizi ciddi anlamda olumsuz etkiliyor. Buna ilave hem emtia bedellerindeki artış hem tedarik sürecindeki kriz sebebiyle taşıma bedellerinin artması sonucu ithalatçı, ciddi bir maliyet ile karşı karşıya kalıyor. Bu noktada, kurdaki artışa karşı kur riskini almadan sadece TL kullanmak bir çözüm olabilir. Ancak bu her zaman mümkün olmuyor. Bu nedenle de kurları dikkate alarak bir ekonomi politikası oluşturmak daha önemli hale geliyor. Kur artışı, sadece bir eşya bedelinin artmasıyla sonuçlanmıyor. Buna bağlı birçok gümrükleme kaleminde de artış oluyor.

VergideGündem | Sercan BAHADIR

Yorumlar (0)
9
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 09 Aralık 2021
İmsak 06:38
Güneş 08:10
Öğle 13:01
İkindi 15:22
Akşam 17:43
Yatsı 19:09
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 15 39
2. Konyaspor 15 27
3. Fenerbahçe 15 27
4. Hatayspor 15 26
5. Başakşehir 15 25
6. Alanyaspor 15 24
7. Galatasaray 15 23
8. Karagümrük 15 22
9. Beşiktaş 15 21
10. Adana Demirspor 15 20
11. Sivasspor 15 19
12. Giresunspor 15 19
13. Kayserispor 15 19
14. Altay 15 18
15. Antalyaspor 15 18
16. Gaziantep FK 15 18
17. Göztepe 15 14
18. Öznur Kablo Yeni Malatya 15 14
19. Kasımpaşa 15 11
20. Rizespor 15 10
Takımlar O P
1. Ankaragücü 15 30
2. Erzurumspor 13 28
3. Ümraniye 14 27
4. Eyüpspor 14 27
5. Bandırmaspor 14 25
6. Samsunspor 14 22
7. Tuzlaspor 13 21
8. İstanbulspor 14 20
9. Kocaelispor 14 20
10. Gençlerbirliği 14 20
11. Boluspor 14 19
12. Adanaspor 15 19
13. Menemenspor 14 18
14. Bursaspor 14 17
15. Manisa FK 15 17
16. Denizlispor 14 15
17. Ankara Keçiörengücü 14 14
18. Altınordu 15 13
19. Balıkesirspor 14 7
Takımlar O P
1. Man City 15 35
2. Liverpool 15 34
3. Chelsea 15 33
4. West Ham 15 27
5. Tottenham 14 25
6. M. United 15 24
7. Arsenal 15 23
8. Wolverhampton 15 21
9. Brighton 15 20
10. Aston Villa 15 19
11. Leicester City 15 19
12. Everton 15 18
13. Brentford 15 17
14. Crystal Palace 15 16
15. Leeds United 15 16
16. Southampton 15 16
17. Watford 15 13
18. Burnley 14 10
19. Newcastle 15 10
20. Norwich City 15 10
Takımlar O P
1. Real Madrid 16 39
2. Sevilla 15 31
3. Real Betis 16 30
4. Atletico Madrid 15 29
5. Real Sociedad 16 29
6. Rayo Vallecano 16 27
7. Barcelona 15 23
8. Valencia 16 22
9. Athletic Bilbao 16 21
10. Osasuna 16 21
11. Espanyol 16 20
12. Mallorca 16 19
13. Villarreal 15 16
14. Celta de Vigo 16 16
15. Granada 15 15
16. Elche 16 15
17. Deportivo Alaves 15 14
18. Cádiz 16 12
19. Getafe 16 11
20. Levante 16 8
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@