banner79

banner80

Şirket sahibi ve yetkilisi kendine araç satabilir mi?

MEVZUAT 14.01.2020, 10:03 16.01.2020, 11:41
Şirket sahibi ve yetkilisi kendine araç satabilir mi?

2019 yıl sonu geldiğinde, özellikle tek kişilik şirketlerin, araçlarını şirket sahibi veya yetkililerine satmak istediğinde,  bir takım problemlerle karşılaştılar.

            Bir çok okurum, bu konuyu bana intikal ettirdiklerinde, tek kişilik şirket, tek kişilik yönetim kurulu oluyor da bu kişi neden kendine satış yapamıyor, bu bilerek mi önleniyor, yasada herhangi bir hüküm var mı ki böyle bir uygulama oluyor, bunun arkasında ne var diye soruyorlardı.

            Konu, işlem açısından noterleri ilgilendiriyor ve noterler de (bütün iş hayatımda gördüğüm ) en düzgün çalışan işletmeler olduğundan bu soruya cevap vermemeyi tercih edip herhangi bir yazı yazmadım. Ancak, konu hakkında bu yıl, çok fazla talep olunca bir araştırma yapıp bu yazıyı yazmak mecburiyetinde kaldım.  

            Araştırma yaparken, dini açıdan caiz olmadığını belirten açıklamalar buldum. Şöyle ki:

Bir mal veya ürünü belli bir fiyattan satmak üzere vekil kılınan kişi bu malı kendisi satın alamayacağı gibi müvekkilin izni olmaksızın kendi yakınlarına da satamaz. Çünkü bir kimse aynı malın hem satıcısı , hem de alıcısı olamaz. Öte yandan bu tür işlemler,  anlaşmazlığa ve şaibeye yol açar. (Kasai, Beda: VI-312)

            Yani konu dini açıdan kabul edilen bir konu değil.

            Peki ülkemizin hukuk sistemi açısından durum ne dersek:

           

 6102 sayılı Türk Ticaret kanununda tek kişilik şirketlere, tek kişilik yönetim kurullarına yer verilmiştir. Genel olarak da sözleşmenin tarifinde bir sözleşmenin iki tarafı olacağından bahsedilir. Ancak sözleşmenin taraflarının aynı kişi olması halinde ne olacağı konusunda çok açık hükümler olmadığını gördük.

            Ama,  aynı kişinin  bir sözleşmenin her iki tarafı da yani hem alıcısı hem satıcı olabilir diye düşünmekteyim.

            Bilindiği gibi  tek kişilik şirketlerde tek kişilik yönetim kurulu üyesi ve yetkilisi olabilir. Şirketin herhangi bir malını bir arsa, arazi veya aracı şirket yetkilisi olarak kendine satabilir. Ancak bunun özel şartlarının yerine getirilmesi gerekir. Bu şartlar yerine gelmediği takdirde şaibeler olabileceği gibi yolsuzluklar da olabilir.

Bunu önleyebilmek için kanun koyucu ve uygulayıcılar bazı hükümler getirmiştir.

  1. Mesela: her yıl yapılan genel kurullarda yönetim kurulu üyelerine şirketle iş yapabilme izni verilir.

  2. Tek kişilik şirketlerde ayrıca bir mal, gayrimenkul veya aracın yetkili ve sorumlu tek kişiye satılabilmesi için yönetim kurulu kararı verilmesi gerekir.

  3. Ancak bundan sonra tek kişilik şirketin yetkilisi herhangi bir menkul veya gayrimenkul malı almak için notere veya yetkililere, noter veya yetkili merci onun işlemini yerine getirmekle mükelleftir. Şartlar oluşmazsa reddetme hakkına sahiptir.

    Nitekim, Türkiye Noterler Birliği yayınlamış olduğu 16 no.lu Birleştirilmiş genelgenin aşağıda vermiş olduğum 4. No.lu bölümünde konuyu çözüme kavuşturmuştur.

    4- Temsilcinin, bizzat kendisiyle sözleşme yapabileceği haller:

    Temsilcinin, hem temsil edilen tarafın mümessili, hem de karşı taraf olarak (iki taraf adına) bir sözleşmeyi imzalayıp imzalayamayacağı hususunda Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğünden alınan ve Yönetim Kurulumuzun 04.07.2008 tarihli toplantısında görüşülen 10.6.2008 tarihli ve 33 – 13354 sayılı cevap yazısında;

    “Bilindiği gibi;

    Borçlar Kanunumuzun 32-37. (6098 TBK 40-45) maddelerinde yetkiye dayanan temsil, 38-39. (6098 TBK 46-47) maddelerinde ise, yetkisiz temsil düzenlenmiştir.

    Temsil, bir hukuksal işlemi temsilci diye nitelenen bir kişinin, temsil olunan diye nitelenen başka bir kişinin ad ve hesabına yapması ve işlemin hukuksal sonuçlarının o kişinin hukuk alanında doğmasını sağlamasıdır. Gerek tanımından, gerekse kanun maddelerinin değerlendirilmesinden, temsil yoluyla yapılan hukuksal işlemlerde, temsil olunan, temsilci ve üçüncü kişinin yer aldığı görülmektedir.

    Anılan Kanunda, temsilcinin, temsil olunan adına, bizzat kendisiyle ya da üçüncü bir kişinin temsilcisi olarak hukuksal bir işlem yapamayacağına ilişkin açık bir düzenleme bulunmamakla birlikte, hukukumuzda tam bir görüş birliğiyle bu ilke uygulanmakta ve ancak temsil olunanın temsilciye bizzat kendisiyle sözleşme yapması için açıkça temsil yetkisi vermesi ya da (örneğin satılacak malının fiyatını 100 milyon diye belirtmiş olup da temsilcinin o malı bu fiyattan satın alması (kendisiyle sözleşme yapması) durumunda olduğu gibi) temsil olunan için temsilcinin kendi kendisiyle sözleşme yapmasında hiçbir tehlike bulunmaması durumunda temsilcinin bizzat kendisiyle sözleşme yapabileceği kabul edilmektedir.

    Bu nedenle;

Hukuk sistemimizde, kural, temsilcinin akdi kendisiyle yapmaması ise de; istisnaen temsil olunanın, temsilciye açıkça izin verdiği konularda, temsil olunan ile temsilci arasında bir menfaat çatışması olmadığı takdirde temsilcinin iki taraf adına sözleşme imzalayabileceği düşünülmekle birlikte, konunun yargıya intikali halinde mahkemece verilecek kararın esas alınacağı da şüphesizdir.” denildiğinden, görüşte yer alan açıklamalar doğrultusunda temsilcinin, temsil olunan adına, bizzat kendisiyle ya da üçüncü bir kişinin temsilcisi olarak hukuksal bir işlem yapması mümkün bulunmaktadır.

                Bana göre bu şartlarla tek kişilik şirket yetkilileri kendine satış yapabilir.


Cevdet AKÇAKOCA | cevdetakcakoca.com

Yorumlar (0)
10
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 21 Ocak 2021
İmsak 06:48
Güneş 08:17
Öğle 13:20
İkindi 15:51
Akşam 18:14
Yatsı 19:38
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 18 38
3. Galatasaray 19 36
4. Gaziantep FK 19 34
5. Hatayspor 19 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Trabzonspor 19 30
8. Karagümrük 18 27
9. Malatyaspor 19 27
10. Göztepe 19 25
11. Antalyaspor 19 25
12. Rizespor 19 24
13. Sivasspor 18 23
14. Başakşehir 19 23
15. Konyaspor 19 22
16. Kasımpaşa 18 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 19 19
19. Erzurumspor 19 16
20. Ankaragücü 18 15
21. Denizlispor 19 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Chelsea 19 29
9. Southampton 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 16 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 19 33
5. Sevilla 18 33
6. Real Sociedad 19 30
7. Granada 19 28
8. Real Betis 19 26
9. Cádiz 19 24
10. Getafe 18 23
11. Celta de Vigo 19 23
12. Levante 18 22
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Real Valladolid 19 19
17. Deportivo Alaves 19 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 19 12
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@