banner79

banner80

Osmanlıdan günümüze vergi

29.03.2021

YAŞAM 29.03.2021, 09:20
Osmanlıdan günümüze vergi

“Ekonomi ülkelerin hayat ağacıdır. Bu ağacın meyvesi vergidir. Bir diğer tanımda vergiyi besleyen ekonomidir. Ekonomi ile vergi arasındaki uyum ülkelerin gelişmişliklerine göre yer değiştirebilir. Birbirlerini tamamlayan öğelerdir. Biri olmadan diğeri de olamaz. Yer değiştirmeler ülkenin sosyal ve milli gelir yapısına bağlıdır.”

Sosyolojik ve politik baskılardan arındırılmış ülkelerde vergi-ekonomi uyumunun başarılması sonunda kalkınmanın ilk basamağının temeli atılmıştır.

Vergi düzeninin başarısını ancak ekonomik evrimini tamamlamış ülkelerde bulabiliyoruz. Genellikle gelişme sürecine girmiş ülkelerde vergi düzeni gelişmekte olan ülkelerin sistemleri örnek alınmakta ve böylece en büyük hata yapılmaktadır. Ülkemiz buna en büyük örnektir.

1963-2013 yıllarını kapsayan dokuz adet “Beş Yıllık Kalkınma Planlarının” ekonomi politikaları ile ilgili sayfa sayıları (4246) dört bin iki yüz kırk altıdır. Buna karşın vergi bölüm ve politikalarının sayfa toplamı (64) altmış dörttür. Bu sayısal farklılık olayın önemini tamamen ortaya koymaktadır. Ekonomi ile Maliye arasındaki bağlar tamamen koparılmıştır.

Maliye’ye verilen görev; ekonomi ile bağlantısını önemsemeden sadece bütçe açığının kapatılması için vergi alınması çalışmalarıdır.

Dış borç alımı ve açığın kapatılmasında vergi yükünün ağırlığı; vergi sisteminin ekonomi ile bağlarını koparmaktadır. Ağır vergi yüküne göre elastik ekonomiler yaratılmaktadır. Bunların başında kayıt dışı ekonomi gelir.

Vergisi zor alınan bir ekonominin sonu sosyal sınıflar arasında sorunlar yaratmaktadır. Bir yandan müteşebbislerce yatırım olanakları sağlanırken diğer yandan düşük gelirli mükelleflere dolaylı vergiler binmekte; böylelikle milli gelir seviyeleri aşağı katmanlara inmektedir.

Bu satırların yazar “Osmanlı’dan Günümüze Vergi Sisteminin Ekonomiye Uyumu 1838-2012” başlıklı çalışmayı yapan ve geçtiğimiz hafta sonsuzluğa uğurlanan Hüseyin Perviz Pur’dur.

Hüseyin Perviz PUR 1942 yılında İstanbul’da doğmuş 1963-1964 döneminde İstanbul İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi Maliye-Muhasebe Bölümü mezunudur. Muhasebe, Mali Müşavir ver Yeminli Mali Müşavir Olmak üzere 1967 yılından bu yana serbest çalışmış özellikle vergi ve muhasebe konusunda uzmanlığa dayalı bir dizi teknik yazıyı kaleme almıştır. Bu bağlamda “Vergi Sisteminin Ekonomik Uyumu, 1838-2012 Çalışması” özellikle vergilendirme konusunda bilinmeyen gerçeklerin aydınlanmasını sağlayan 733 sayfalık bir çalışmayı (eseri) topluma kazanmıştır.

İstanbul Üniversitesi’nde “Türk Vergi İdaresi’nin Yeniden Yapılanması” başlıklı çalışması ile yüksek lisans tezini tamamlamıştır.

1987-1989 yılları arasında Sermaye Piyasası Kurulu Muhasebe ve Denetim Standartları Komisyon Üyeliği, Türkiye Muhasebe Uzmanları Derneği’nde 1978-1992 döneminde Yönetim Kurulu Üyeliği, Genel Sekreterlik ve Başkanlık görevlerini üstlenmiştir. Bilahare Serbest Muhasebeci, Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Geçici Kurul Üyeliğine seçilerek TÜRMOB’un kuruluşunda görev almıştır. 1989-2005 yılları arasında İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Yüksek Okulu’nda Türk Vergi Sistemi konusunda öğretim görevlisi olarak çalışmasını sürdürmüştür. Ayrıca 1992 yılında Türkiye SMMM ve YMM Odaları Birliği Disiplin Kurulu üyeliği yapmıştır.

1990 yılından beri İstanbul Yeminli Mali Müşavirler Odası Yönetim Kurulu Üyesi ve Oda Sekreterliği görevlerini üstlenmiş, 2003 yılında TÜRMOB bünyesinde kurulan Türkiye Denetim Standartları Kurulu’na, 2005 yılında da Maliye Bakanlığı Vergi Konseyi üyeliğine atanmıştır.

Ayrıca Muhasebe Standartları ve Finansal Tablolar Analizi, Borç Prangası, Varlık Vergisi ve Azınlıklar başlıklı kitapların yanı sıra birçok dergi ve gazetelerde makaleleri yayınlanmıştır.

O’na göre “… Mükelleflerin vergiye gönüllü uyum sağlamada üç temel unsur vardır. Birincisi mükellefe tıpkı bir müşteri gibi görerek onun ihtiyaçlarını ve taleplerini anlamak ve karşılamak, ikincisi vergi yasalarını ve uygulamalarını kolaylaştırmak ve anlaşılabilir hale getirmek ve üçüncüsü de inceleme yoluyla mükellefin vergiye uyumunu güvence altına almaktadır.

Toplam kalite yönetimi kavramıyla ifade edecek olursak mükellefler artık müşteri olarak algılanmaya başlanmıştır. Hatta zorlayıcı unsurlar arasında yer alan inceleme süreci dahi mükellef haklarını koruyucu bir anlayışla yeniden gözden geçirilmiştir.

“Her ülkenin vergi sistemi ve vergi idaresi o ülkenin sosyal ve ekonomik tarihi ile yakından ilintilidir. Bir başka ifadeyle bir ülkenin vergi sistemini o ülkenin tarihinden ayrı düşürmek imkansızdır. Vatandaşlık kavramı ve onu kazanmanın yolu ülkenin harcamalarına vergiler yoluyla katkıda bulunmaktan geçmektedir.” (Osmanlı’dan Günümüze Vergi Sisteminin Ekonomiye Uyumu 1838-2021, Sf.: 629),

Maliye camiası kendisini vergi bilimine vakfetmiş bir öncüsünü kaybetmiştir. Eserleri ile yaşayacaktır. BAŞIMIZ SAĞ OLSUN.

Dünya | Veysi SEVİĞ 

Yorumlar (0)
15
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 20 Nisan 2021
İmsak 04:37
Güneş 06:11
Öğle 13:08
İkindi 16:53
Akşam 19:56
Yatsı 21:23
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 33 71
2. Fenerbahçe 34 69
3. Galatasaray 33 65
4. Trabzonspor 34 59
5. Alanyaspor 34 52
6. Gaziantep FK 33 51
7. Hatayspor 33 50
8. Sivasspor 33 50
9. Karagümrük 33 49
10. Göztepe 34 46
11. Antalyaspor 34 42
12. Konyaspor 33 41
13. Rizespor 33 39
14. Malatyaspor 33 37
15. Ankaragücü 33 37
16. Kasımpaşa 34 37
17. Kayserispor 33 34
18. Başakşehir 33 33
19. Erzurumspor 34 31
20. Gençlerbirliği 33 31
21. Denizlispor 33 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 31 63
2. Adana Demirspor 31 61
3. Samsunspor 31 61
4. Altay 31 57
5. İstanbulspor 31 57
6. Altınordu 31 53
7. Ankara Keçiörengücü 31 49
8. Ümraniye 31 47
9. Tuzlaspor 31 47
10. Bursaspor 31 43
11. Bandırmaspor 31 39
12. Boluspor 31 38
13. Balıkesirspor 31 35
14. Adanaspor 31 34
15. Menemenspor 31 31
16. Akhisar Bld.Spor 31 26
17. Ankaraspor 31 23
18. Eskişehirspor 31 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 32 66
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 32 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 32 53
7. Tottenham 32 50
8. Everton 31 49
9. Arsenal 32 46
10. Leeds United 32 46
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 32 41
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Newcastle 32 35
16. Brighton 31 33
17. Burnley 32 33
18. Fulham 33 27
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 32 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 31 70
2. Real Madrid 31 67
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 31 64
5. Villarreal 31 49
6. Real Betis 31 48
7. Real Sociedad 31 47
8. Granada 30 39
9. Levante 31 38
10. Celta de Vigo 31 38
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Osasuna 31 37
13. Cádiz 31 36
14. Valencia 31 35
15. Getafe 31 31
16. Deportivo Alaves 31 27
17. Huesca 31 27
18. Real Valladolid 30 27
19. Elche 31 26
20. Eibar 31 23
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@