banner79

banner80

Yürürlüğe giren yanlış bir uygulama: Şirketlerin kendi aldığı hisselere kâr dağıtımı stopajı

11.01.2020

GÜNDEM 11.01.2021, 09:20
Yürürlüğe giren yanlış bir uygulama: Şirketlerin kendi aldığı hisselere kâr dağıtımı stopajı

01.07.2012’de yürürlüğe giren yeni Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 379. maddesinde “şirketlerin esas veya çıkarılmış sermayesinin ancak %10’una kadar olan kısmını iktisap edebilecekleri” hükmü yer almaktadır. Söz konusu bu yasal düzenleme, yani şirketlerin kendi hissesini iktisap etmesi esas itibarıyla Sermaye Piyasası Kanunu’nun 22.maddesi ile de getirilmiş bir düzenlemedir. Bu düzenleme ile halka açık şirketlerin kendi hisselerini satın almalarının önü açılmıştır. Bu madde Sermaye Piyasası Kurulu tarafından 23.08.2013 tarihli 29/954 sayılı Kararı ile “Şirketin geri almış olduğu payların elden çıkarılmasına ilişkin sürelerin ve oranların belirlenmesinde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uygulanır.” şeklinde değiştirilmiştir. Yani TTK daki düzenlemelere atıfta bulunularak madde hükmü iptal edilmiştir.

TTK’da yapılan bu düzenleme ise Kanun gerekçesinde Avrupa Birliği ile uyum anlaşmaları çerçevesinde değerlendirilmiş ve ortaklıklara yönelik 2’nci yönergesiyle uyum içinde bulunan bir düzenlemeye bağlanmıştır. (6102 sayılı TTK Genel Gerekçesi madde 379 2. Fıkra) Buraya kadar anlatılanlar anlaşılabilir makul ve mantıklı bir düzenlemenin sonucu olarak değerlendirilmektedir.

Öte yandan, son yapılandırma kanunu olan 7256 sayılı Torba Kanun ile birçok konuda olduğu gibi bu konuda da bir düzenleme yapıldı 7256 sayılı Kanun’un 17’nci maddesiyle 193 sayılı Kanun’un 94’üncü maddesine üçüncü fıkrasından sonra gelmek üzere eklenen hüküm ile “Tam mükellef sermaye şirketlerinin iktisap ettikleri kendi hisse senetlerini veya ortaklık paylarını,

i) Sermaye azaltımı yoluyla itfa etmeleri hâlinde iktisap bedeli ile hisse senetlerinin veya ortaklık paylarının itibari değeri arasındaki fark üzerinden sermaye azaltımına ilişkin kararın ticaret sicilinde tescil edildiği tarihte,

ii) İktisap bedelinin altında bir bedel karşılığında elden çıkarmaları hâlinde iktisap bedeli ile elden çıkarma bedeli arasındaki fark üzerinden elden çıkarma tarihinde,

iii) İktisap ettikleri tarihten itibaren iki tam yıl içerisinde, sermaye azaltımı yoluyla itfa etmemeleri veya elden çıkarmamaları hâlinde ise iktisap bedeli ile hisse senetlerinin veya ortaklık paylarının itibari değeri arasındaki fark üzerinden iktisap tarihinden itibaren iki tam yıllık sürenin son gününde dağıtılmış kâr payı olarak, anılan tutarlar üzerinden %15 oranında vergi tevkifatı yapacaklardır.

Söz konusu düzenleme ile 2012 yılında TTK’da yapılan düzenleme için bir milat belirlenmiş ve 7256 sayılı kanunun yürürlüğe girmiş olduğu tarih olan 17.11.2020 tarihinden önceki işlemlerde kâr payı olarak dağıtım kabul edilmeyip %15 oranında stopaj yapılmazken, kanunun yürürlüğe girme tarihinden sonra yapılacak bu işlemler için (hisse senetleri ve ortaklık payları için) dağıtılmış kâr payı kabul edilip yüzde 15 oranında vergi tevkifatı yapılacaktır.

Yani aynı işlem için 17.11.2020 öncesi için %15 oranında stopaj yokken bu tarihten sonrası için %15 oranlı vergi belirlenmiştir. Söz konusu hisse iktisabı, dünya uygulamalarında halka açık firmalar için olması gereken bir zorunluluk olarak değerlendirilirken, Avrupa Birliği uyum sürecinde bizde de zorunlu uygulama haline gelmiştir. Şimdi ise söz konusu uygulamadan vergi alınarak bize göre uygulama amacından saptırılmaktadır.

Vergilendirme işleminde milat belirlenerek öncesi ve sonrasının belirlenmesinin dışında, müessesenin amacına uygun olmayan bir şekilde vergilendirilmesi sanırız çok fazla ihtilafa neden olacaktır. Konuya ilişkin 7256 sayılı torba kanun yayınlanmadan önce yapılan eleştiriler dikkate alınmaksızın sadece vergi geliri elde etmek amacıyla yapılan bu yasal düzenleme uygulamada birçok sorunu da beraberinde getirecektir. Çünkü söz konusu uygulama esas olarak halka açık şirketler için getirilmiş olup, bu şirketlerin halka arz edilen hisselerini geri alabilmeleri sağlanılmıştır. Yani bu uygulama SPK için bir ihtiyaç, Avrupa Birliği uyumu için bir zorunluluk, Maliye Bakanlığı için ise vergi olarak değerlendirilmiştir. İhtiyaç ve vergi birbirleriyle çatışan iki kavram olmaları nedeniyle ihtilaflarda kaçınılmaz olacaktır.

Dünya | Yılmaz SEZER

Yorumlar (0)
-1
parçalı az bulutlu
Namaz Vakti 19 Ocak 2021
İmsak 06:48
Güneş 08:18
Öğle 13:20
İkindi 15:49
Akşam 18:12
Yatsı 19:36
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 18 38
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 18 33
5. Hatayspor 18 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Karagümrük 18 27
8. Trabzonspor 18 27
9. Göztepe 19 25
10. Antalyaspor 19 25
11. Malatyaspor 18 24
12. Sivasspor 18 23
13. Başakşehir 19 23
14. Konyaspor 18 22
15. Kasımpaşa 18 22
16. Rizespor 18 21
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 19 19
19. Erzurumspor 19 16
20. Ankaragücü 18 15
21. Denizlispor 18 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 18 37
2. Man City 17 35
3. Leicester City 18 35
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. Chelsea 18 29
8. Southampton 18 29
9. West Ham 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 15 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 18 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 18 32
5. Real Sociedad 19 30
6. Sevilla 17 30
7. Granada 18 27
8. Celta de Vigo 18 23
9. Cádiz 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 17 21
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Deportivo Alaves 18 18
17. Real Valladolid 18 18
18. Elche 16 16
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@