Transit ticarette vergi yok

Değerli okurlar, yurt dışından satın alınan malların Türkiye’ye getirilmeksizin yurt dışında satılması veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık edilmesi olarak adlandırılan Transit Ticaret, dijitalleşen dün­yada işletmeler için önemli bir ticari model ve büyüme aracı haline gelmiş bulunmaktadır.

Ül­kemiz tarafından da transit ticaretin önemi an­laşılmış ve bu modeli geliştirme ve teşvik etme yönünde bir takım yasal ve idari düzenlemeler yapılmaya başlanmıştır. Bu yönde yapılan ilk düzenleme 2022 yılında yapılmış ve İstanbul Finans Merkezinde faaliyette bulunan kurum­ların transit ticaretten elde ettikleri kazançlara vergi indirimi sağlanmıştır. Bu defa 7582 sayılı kanunla transit ticarette vergi indirimi tüm ku­rumlar vergisi mükelleflerine sağlanmış, İstan­bul Finans Merkezinde faaliyette bulunan ku­rumlarda ise bu gelirin tamamının kurum ka­zancından indirilmesi düzenlemesi yapılmıştır.

Transit ticarette yüzde 100 vergi indirimi

7582 sayılı Kanunla Kurumlar Vergisi Kanu­nunun 10. maddesinde yapılan düzenleme uya­rınca kurumların;

1 Yurt dışından satın aldıkları malları Türki­ye’ye getirmeksizin yurt dışında satmaların­dan veya

2 Yurt dışında gerçekleşen mal alım satımla­rına aracılık etmelerinden elde ettikleri ka­zançların %95’i kurum kazancından indirilebi­lecektir.

Ayrıca, Endüstri Bölgeleri Kanunu kapsamın­da Cumhurbaşkanınca uygun bulunan alanlarda faaliyet gösteren kurumlar ile İstanbul Finans Merkezi Kanunu uyarınca katılımcı belgesi ala­rak İstanbul Finans Merkezi Bölgesinde faali­yette bulunan kurumlar için bu oran %100 ola­rak uygulanacaktır.

Vergi indiriminin şartları

Transit ticarette vergi indiriminden faydala­nabilmek için aşağıdaki şartların sağlanması ge­rekmektedir.

1 Kazancın, yurt dışından satın alınan mal­ların Türkiye’ye getirilmeksizin yurt dışın­da satılmasından veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık edilmesinden elde edilmesi,

2 Aracılık faaliyetine ilişkin malların satıcısı ve alıcısının Türkiye’de bulunmaması,

3 Kazancın, elde edildiği hesap dönemine iliş­kin yıllık kurumlar vergisi beyannamesi­nin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmiş olması, Kurumlar vergisi be­yannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmeyen kazançların son­raki yıllarda Türkiye’ye transfer edilmesi ha­linde indirimden yararlanma imkânı bulunma­maktadır.

4 İstanbul Finans Merkezi Bölgesinde faali­yette bulunan kurumların 7412 sayılı Kanun kapsamında katılımcı belgesine sahip olması,

5 Endüstri bölgelerinde faaliyette bulunan ku­rumlar için bölgenin yabancı yatırım yoğun­luğuna göre Cumhurbaşkanınca uygun bulun­muş endüstri bölgesi olması.

Muhasebe ve defter kayıtları

Kurumlar vergisi matrahının tespiti ve mu­hasebe kayıtları bakımından indirim kapsa­mında olan ve olmayan hasılat, maliyet ve gi­derlerin ayrı ayrı izlenmesi; indirim kapsa­mındaki faaliyetlere ilişkin hasılat, maliyet ve gider unsurlarının diğer faaliyetlerle ilişki­lendirilmemesi gerekmektedir.

İndirim kap­samında elde edilen faaliyetlerden elde edi­len hasılattan, bu faaliyetler nedeniyle oluşan gider ve maliyet unsurlarının düşülmesiyle bulunan kazanç; kurumlar vergisi beyanna­mesinde “Kazancın Bulunması Halinde İndi­rilecek İstisna ve İndirimler” bölümünde gös­terilerek indirilir. Diğer indirim ve istisnalar veya geçmiş yıl zararları nedeniyle indirim konusu yapılamayan tutar sonraki dönemlere devredilemez. Faaliyetin zararla sonuçlanma­sı halinde indirim söz konusu olamaz.

Mahmut Bülent Yıldırım-Dünya