Konaklama Vergisi, 7 Aralık 2019 tarihli 7194 sayılı Kanun ile hayatımıza girmişti. Bu vergi, Gider Vergileri Kanunu içinde düzenlenmiştir. Yürürlüğe girişi, pandemi sürecinin de etkisi ile en son 01.01.2023 olarak belirlenmişti. Turizm sektörünün bütün bileşenleri bir yıl daha erteme istemesine rağmen, bu çağrı iktidarda yankı bulmadı. Konaklama Vergisi Uygulama Genel Tebliği 14 Aralık'ta Resmî Gazete'de yayımlandı. Böylece, 01.01.2023 tarihi itibari ile Konaklama Vergisi uygulamasının önünde bir engel kalmadı!

KAPSAM VE UYGULAMA ESASLARI

ÖTV'nin tarihsel seyri; ilk taşı atan ne kadar masum(du)! ÖTV'nin tarihsel seyri; ilk taşı atan ne kadar masum(du)!

Konaklama Vergisi'nin konusunu; otel, motel, tatil köyü, pansiyon, apart otel, misafirhane, kamping, dağ evi, yayla evi gibi konaklama tesislerinde verilen geceleme hizmeti ile bu hizmetle birlikte satılmak suretiyle konaklama tesisi bünyesinde sunulan diğer tüm hizmetler (yeme, içme, aktivite, eğlence hizmetleri ve havuz, spor, termal ve benzeri alanların kullanımı gibi) oluşturmaktadır. Geceleme hizmetinin; sağlıklı yaşam tesisleri, eğlence merkezleri gibi tesislerin bünyesinde sunulması vergilendirmeye engel değildir.

Tebliğde “konaklama tesisleri” için bir sınırlandırma yapılmamıştır. Konaklama tesisin; türü, sınıfı, niteliği, ilgili mevzuatta yer alan tarif ve tanımlamaları ve ilgili mevzuata göre turizm işletmesi belgesi ve/veya işyeri açma/işletme belgesi olup olmadığına bakılmaksızın, konaklama hizmeti sunan bütün tesislerde verilen yukarıda saydığım hizmetler Konaklama Vergisi'ne tabidir. Konaklama Vergisi'nin mükellefi, verginin konusuna giren hizmetleri sunanlardır. Dolayısıyla Konaklama Vergisi'nin mükellefi, konaklama hizmetlerinin sunulduğu tesisi fiilen işletenlerdir. Konaklama Vergisi'nin uygulanmasında hizmetten yararlanan misafirin uyruğuna (TC vatandaşı veya yabancı uyruklu olması) ya da mukimlik durumuna bakılmayacaktır.

Geceleme hizmeti almak, Konaklama Vergisi ödemek için ön şarttır. Otelde konaklayan masaj bedeli üzerinden %2 Konaklama Vergisi'ne muhatap olur iken, bu hizmeti alan ancak otelde gecelemeyen kişi verginin muhatabı olmayacaktır.

Konaklama Vergisi'nin matrahı; verginin konusuna giren hizmetler karşılığında KDV hariç, her ne suretle olursa olsun alınan veya bu hizmetler için borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamıdır. Konaklama Vergisi matrahına Katma Değer Vergisi dahil edilmez. Ancak verilen konaklama hizmetlerine ilişkin vade farkı, fiyat farkı, kur farkı, faiz, prim gibi çeşitli gelirler ile benzer adlar altında sağlanan her türlü menfaat, hizmet ve değerler matraha dâhil edilecektir.

Konaklama hizmetinin müşteriye acente tarafından (seyahat acentesi, OTA ve şirketler) tüm Konaklama Vergisi dahil satılması ve bu durumun konaklama tesisine ispat ve tevsik edilmesi şartıyla, Konaklama Vergisi konaklama tesisi tarafından konaklama hizmetine ilişkin acenteye düzenlenecek faturada gösterilir. Aksi halde, otelin acenteye uyguladığı satış fiyatı üzerinden otel tarafından müşteri adına sadece “Konaklama Vergisi” faturası düzenlenerek, bedeli doğrudan müşteriden tahsil edilir.

Aylık bir yükümlülük olan Konaklama Vergisi'nin ilk beyannamesi 26 Şubat 2023 tarihine kadar KDV yönünden bağlı olunan vergi dairesine ve KDV mükellefiyeti bulunmayanlarca ise tesisin bulunduğu yer vergi dairesine beyan edilecektir.

Konaklama Vergisi kaldırılmalıdır

Dünya uygulamasında şehir vergisi olarak uygulanan ve yerel yönetimler tarafından maktu olarak tahsil edilen bir vergiyi; dolaylı vergi haline getirip nispi oran uygulayarak genel bütçe geliri haline getirmek, dahiyane bir buluş! Buluş dahiyane ama uygulamak çok zor. Çok iyi giden turizm sektörünün içine pimi çekilmiş el bombası koymak gibi. Sektör, güçlü rakipleri ile nasıl rekabet edeceğini ve ülkeye nasıl daha çok turist getiririzi konuşmak yerine, enerjisini bu tür yanlış düzenlemelerin etkisini bertaraf etmeye harcıyor.

Üç yıl yürürlüğü ertelenen verginin yine erteleneceği düşüncesi ile 2023 yılı sözleşmelerini vergisiz yapan işletmeler, vergiyi kimden alacak? Maliyet artışlarının etkisi ile zaten azalan kârlılık, verginin de etkisi ile daha da düşecek.

Uygulama başlamadan ortaya çıkan karışıklık ve huzursuzluk, uygulamanın başlaması ile birlikte had safhaya çıkacak. Konaklama Vergisi'nde ısrar etmenin 2023 yılı için devlete getirisi sadece 2.3 milyar TL olacak. Bu tutar 2023 yılı vergi geliri hedefinin sadece on binde altısıdır.

Benim önerim; yıl bitmeden bu verginin ertelenmesi değil, tamamen kaldırılması ve yeni yılda dünya uygulamalarına paralel şehir vergisinin
çıkartılmasıdır.

Sözcü|Nedim TÜRKMEN