Yapay zekâ için büyüyen çip talebi, teknoloji sektöründe yalnızca Nvidia gibi ileri işlemci üreticilerini değil, daha geleneksel yarı iletkenleri üreten fabrikaları da etkiliyor. Çin’in en büyük sözleşmeli çip üreticisi Semiconductor Manufacturing International Corporation’ın ikinci çeyrek rakamları, bu baskının fiyatlara ve şirket kârına nasıl yansıdığını ortaya koydu.
SMIC, arzın sıkıştığı bazı ürünlerde daha yüksek fiyatlar üzerinde müşterileriyle anlaşırken ikinci çeyrekte ortalama satış fiyatlarının yükselmesi şirketin gelirlerini de destekledi. Yönetim, yapay zekânın yarattığı talebin yılın ikinci yarısında da devam edeceğini öngörüyor.
Kâr üç kattan fazla arttı
SMIC’in ikinci çeyrekte ana ortaklık payına düşen kârı 479,2 milyon dolara çıktı. Şirket geçen yılın aynı döneminde 132,5 milyon dolar kâr açıklamıştı.
Böylece kâr yıllık bazda yüzde 261,7 artış gösterdi. Açıklanan rakam piyasa beklentilerinin de belirgin biçimde üzerinde gerçekleşti.
Şirketin toplam dönem kârı ise 733,2 milyon dolara ulaşırken faaliyet kârı 534,2 milyon dolar oldu. Faaliyet kârındaki yıllık artış yüzde 254’ü aştı.
Gelir ilk kez 3 milyar doları geçti
Çip talebindeki güçlenme şirketin satışlarına da doğrudan yansıdı. SMIC’in ikinci çeyrek geliri 3 milyar 5,6 milyon dolara yükseldi.
Gelir geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 36,1, yılın ilk çeyreğine göre ise yüzde 20 arttı.
Şirket, gelirdeki çeyreklik artışın temel nedenleri arasında daha fazla wafer sevkiyatı, yükselen ortalama satış fiyatı ve ürün karmasındaki değişimi gösterdi.
Brüt kâr da 449,8 milyon dolardan 760,6 milyon dolara çıkarak yıllık yüzde 69,1 yükseldi. Brüt kâr marjı ise yüzde 20,4’ten yüzde 25,3’e ulaştı.
Fabrikalar yüzde 94’e yakın dolu
Asıl dikkat çekici sinyal üretim tarafında geldi. SMIC’in kapasite kullanım oranı ikinci çeyrekte yüzde 93,7’ye çıktı. Bu oran ilk çeyrekte yüzde 93,1, geçen yılın aynı döneminde ise yüzde 92,5 seviyesindeydi.
Şirket aynı dönemde yaklaşık 2,87 milyon adet 8 inç eşdeğeri wafer sevk etti. Sevkiyatlar bir önceki çeyreğe göre yüzde 14,4, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 20,1 arttı.
Aylık üretim kapasitesi de 1 milyon 96 bin 500 adet 8 inç eşdeğeri wafer seviyesine yükseldi.
Yüksek kapasite kullanım oranı, yapay zekâ yatırımlarının oluşturduğu talebin yalnızca gelişmiş yapay zekâ işlemcilerini değil, elektronik cihazlarda kullanılan daha geniş bir çip grubunu da sıkıştırdığını gösteriyor.
Yapay zekâ bir çipi değil bütün zinciri etkiliyor
Yapay zekâ yatırımlarının ilk etkisi gelişmiş grafik işlemcileri ve yüksek bant genişlikli belleklerde görülmüştü. Ancak sektörün geldiği noktada baskı daha geniş bir alana yayılıyor.
Büyük üreticilerin fabrikalarını yapay zekâ bağlantılı ürünlere ayırması, güç yönetimi, bağlantı, otomotiv ve tüketici elektroniğinde kullanılan daha geleneksel çiplerde de kapasite sorununa yol açıyor.
SMIC de daha önce arzın kısıtlı olduğu bazı ürünlerde müşterilerle daha yüksek fiyatlar üzerinde anlaşmaya başladığını açıklamıştı.
İkinci çeyrek sonuçları bu fiyatlama gücünün finansal rakamlara taşındığını gösterirken, şirketin ortalama satış fiyatındaki yükseliş gelir artışının temel nedenlerinden biri oldu.
Çin fabrikalarına sipariş kayıyor
Küresel kapasite sıkışıklığının Çin açısından başka bir sonucu daha ortaya çıkıyor.
Yapay zekâ, bellek ve yüksek bant genişliği gerektiren ürünlerin küresel fabrikalarda giderek daha fazla kapasite kullanması, daha geleneksel çiplerin üretileceği alanı daraltıyor.
Bu nedenle bazı uluslararası müşterilerin üretim siparişlerini yeniden Çin’deki fabrikalara yönlendirdiği görülüyor.
SMIC yönetimi mayıs ayında, yurt dışındaki müşterilerden gelen siparişlerin arttığını ve Çin’in hâlâ üretim kapasitesinin bulunabildiği az sayıdaki pazardan biri olduğunu açıklamıştı.
Şirketin ikinci çeyrek gelirlerinin yüzde 90,2’si Çin’den gelirken Amerika’nın payı yüzde 8,2, Avrasya’nın payı ise yüzde 1,6 oldu.
Otomotiv çiplerinin payı büyüyor
SMIC’in gelir dağılımı, talebin hangi alanlarda güçlendiğine ilişkin de önemli ipuçları veriyor.
Tüketici elektroniği, wafer gelirlerinin yüzde 44,2’sini oluşturarak ilk sırada yer aldı. Akıllı telefonların payı yüzde 16,9 olurken bilgisayar ve tabletlerin payı yüzde 15,6 seviyesinde gerçekleşti.
Sanayi ve otomotiv uygulamalarının payı ise geçen yılın aynı dönemindeki yüzde 10,6’dan yüzde 16,5’e yükseldi.
Bu değişim, çip talebindeki sıkışmanın yalnızca veri merkezleri veya akıllı telefonlarla sınırlı kalmadığını gösteriyor.
SMIC yeni kapasiteyi hızlandıracak
Şirket talebin kısa sürede ortadan kalkmasını beklemiyor. Yönetim, yapay zekâ sektörünün oluşturduğu ivme ve diğer çip kategorilerine yayılan etkilerin yılın ikinci yarısında sürmesini beklediğini açıkladı.
SMIC bu nedenle mevcut üretim kapasitesini daha esnek kullanmayı ve devreye alınacak yeni kapasitenin onay süreçlerini hızlandırmayı planlıyor.
Şirket yalnızca ikinci çeyrekte 1,84 milyar dolarlık sermaye harcaması gerçekleştirdi.
Üçüncü çeyrek için de büyümenin devam etmesi bekleniyor. SMIC, gelirinin önceki çeyreğe göre yüzde 2 ila yüzde 4 daha artacağını, brüt kâr marjının ise yüzde 26-28 aralığına çıkacağını öngörüyor.
Yapay zekâ yatırımları hız kesmezken çip sektöründeki yeni soru artık yalnızca ne kadar işlemci üretilebileceği değil. Üretim kapasitesinin hangi ürünlere ayrılacağı ve bunun elektronik sektörünün geri kalanında fiyatları ne kadar yukarı taşıyacağı da giderek daha kritik hale geliyor.
Murat Ali Oral-Dünya