Önümüzdeki günlerde TBMM’ye gelmesi beklenen, Booking.com, Expedia ve Trip.com başta olmak üzere uluslararası dijital turizm ve konaklama platformlarının Türkiye’deki faaliyetlerini düzenleyen yasa taslağına, Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği (TÜRSAB) ve Türkiye Otelciler Birliği Federasyonu (TÜROFED) farklı tepki gösterdi.
TÜROFED Başkanı Erkan Yağcı yaptığı açıklamada, “Türk vatandaşına kapalı, rakip destinasyonlara açık bir dijital pazar Türkiye turizmine kaybettirir” dedi.
Dijital platformların yasaklanmasını değil, adil kurallarla düzenlenmesini savunduklarını belirten Yağcı, şunları kaydetti:
‘’Dijital dağıtım kanallarının lisans, yerel temsilcilik, vergi ve denetim yükümlülüklerini esas alan bir düzenlemeyi destekliyoruz. Buna karşılık, Booking.com, Expedia ve Trip.com başta olmak üzere uluslararası platformların Türkiye pazarına kapatılması yönündeki talep ve girişimlere kesinlikle karşıyız. Türk vatandaşı, dünyanın en büyük konaklama platformlarından birinde kendi ülkesindeki otellere rezervasyon yapamayan tek tüketicidir. Berlin'deki bir misafir Antalya'daki bir otele rezervasyon yapabilirken, Ankara'daki vatandaşımız aynı işlemi gerçekleştirememektedir. Bu asimetrik yapı kimseyi korumamış; aksine iç talebin bir bölümünü rakip destinasyonlara yönlendirmiş, bedelini hem vatandaşımız hem de otelcimiz ödemiştir.’’
"Türk vatandaşlarına kapatılmasına karşıyız"
Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının aynı platform üzerinden Yunanistan adalarına, İspanya'ya veya Mısır'a iki dakika içinde rezervasyon yapabildiğini, tatil bütçesiyle Rodos'un, Girit'in, Kos'un, Midilli'nin, Mayorka'nın ve Hurghada'nın turizmine katkı sağladığını anımsatan Yağcı, ‘’Buna karşın aynı vatandaş, aynı platform üzerinden Antalya'ya, Kapadokya'ya, Bodrum'a, Çeşme'ye, Fethiye'ye veya Marmaris'e rezervasyon yapamamaktadır’’ dedi.
Uygulanan yasak nedeniyle iç pazarın bir bölümünü komşu destinasyonlara yönlendirildiğini ifade eden Erkan Yağcı, şunları kaydetti: Bu düzenin devamını savunmak, Türk tüketicisinin harcamalarıyla rakip destinasyonların pazarlanmasına katkı sunmak anlamına gelmektedir. Bu durum hem otelcimize zarar vermekte hem de vatandaşımızın kendi ülkesini dijital kanallar üzerinden kolayca keşfetme ve planlama hakkını kısıtlamaktadır.
Aynı yaklaşımın Expedia ve Trip.com gibi uluslararası platformlara genişletilmesi, Türkiye'nin stratejik turizm hedefleriyle doğrudan çelişmektedir. Sektörümüzün en önemli önceliklerinden biri pazar çeşitlendirmesidir. Trip.com Asya-Pasifik pazarının, Expedia Grubu ise Amerika pazarının en güçlü dijital vitrinleri arasında yer almaktadır. Bu vitrinleri kapatmak; büyütmeye çalıştığımız pazarlarda Türkiye'nin görünürlüğünü azaltmak ve potansiyel misafirleri aynı platformdaki rakip ülkelere yönlendirmek anlamına gelecektir. Türk vatandaşına kapalı, rakip destinasyonlara açık bir dijital yapının Türkiye turizmine kazandıracağı hiçbir şey yoktur.’’
Türkiye’nin tanıtımına katkı sunacak
Alanya Turistik İşletmeciler Derneği (ALTİD) Başkanı Cem Özcan da, uluslararası çevrim içi rezervasyon platformlarının yeniden Türkiye’de faaliyet göstermesinin önünü açacak düzenlemenin sektör açısından önemli bir adım olduğunu söyledi.
Özcan, ‘’Dijital rezervasyon kanalları günümüzde seyahat planlamasında belirleyici hale geldi. Booking.com gibi dünyanın en güçlü rezervasyon platformlarından birinin yeniden Türkiye’de faaliyet göstermesi, ülkemizin uluslararası görünürlüğünü ve erişilebilirliğini artıracaktır. Bu düzenleme yalnızca dijital rezervasyon kanallarını değil, Türkiye’nin uluslararası turizmdeki rekabet gücünü de olumlu yönde etkileyecektir. Turizm sektörünün sürdürülebilir büyümesi için küresel platformlarla güçlü iş birlikleri büyük önem taşıyor" dedi.
Firuz Bağlıkaya: Yerli ve milli seyahat acentelerine zarar verecek
TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya da, uluslararası dijital turizm ve konaklama platformlarının Türkiye’deki faaliyetlerini düzenleyen yasa taslağının önümüzdeki günlerde TBMM’ye gelmesinin beklendiğini bildirdi.
‘Yabancı Dijital Konaklama Platformlarının Yurt İçinde Elektronik Ortamda Gerçekleştirdikleri Faaliyetlerinin Düzenlenmesine ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun taslağının söz konusu dijital platformlara ayrıcalık tanıyacağını, böylece yasayla yerli ve milli dağıtım ve pazarlama kanallarının büyük yara alacağını bildirdi.
"Yerli ve milli olmalı"
Sektörün kontrolünün yabancı şirketlere geçmesinin uzun vadede ciddi ekonomik ve yapısal sonuçlar doğuracağına dikkat çeken TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya, “Digitalleşmeye değil, yerli ve milli seyahat acentelerinin rekabet eşitliğini bozacak düzenlemelere karşıyız. Türkiye için turizm yalnızca ekonomik değil aynı zamanda stratejik bir sektördür. Bu nedenle bu sektörün ana oyun kurucularının yerli ve milli olması gerekir” dedi.
Söz konusu yasa taslağının yabancı dijital pazarlama platformlarına ayrıcalık getireceğini ve bunun da sektörde haksız rekabete yol açacağını vurgulayan Bağlıkaya, bunun yerli seyahat acentelerini zayıflatacağını ve tüketici haklarını riske atacağını öne sürdü.
Fikri Cinokur-Ekonomim