banner79

banner80

108 liralık gıda alışverişine 101 lira ödenecek

Geçen hafta 1 kalıp peynir, 1 kutu zeytin için 108 lira ödendiğini varsayalım...

GÜNDEM 16.02.2022, 09:40
108 liralık gıda alışverişine 101 lira ödenecek

Artık aynı peynir ve zeytine 101 lira ödenecek. Alışverişi yapan vatandaşın yazarkasa fişinde 100 lira + 8 lira (KDV) yazarken KDV değişikliğiyle birlikte fişte 100 lira + 1 lira (KDV) yazacak. Toplam 108 liralık yazarkasa fişi kesildiğinde, 8 liralık KDV’yi maliye adına müşterisinden tahsil eden market, 8 liralık bu KDV’yi Maliye’ye ödüyordu. Şimdi marketler; 100 liralık gıda alışverişi için 1 liralık KDV tahsil edecek müşterisinden. 101 liralık fiş kesecek. Önceden müşterisinden aldığı 8 lirayı Maliye’ye öderken, artık 1 lirayı Maliye’ye ödeyecek. Bu değişiklikten; tüketici 7 lira kazanacak, devlet 7 liralık KDV’den vazgeçecek. Marketinse bu işten ne karı ne zararı olacak. Çünkü müşterisinden aldığı KDV; 8 lira da olsa, 1 lira da olsa her durumda sonradan gidip Maliye’ye ödüyor. Market her durumda 100 liralık peynir, zeytin satışı yapmış oluyor. KDV için sadece emanetçilik yapıyor, müşterisinden alıp Maliye’ye ödüyor.


FIRSATÇILIK OLABİLİR

Geçtiğimiz pazar günkü Resmi Gazetede yayımlanan 5189 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 14 Şubat’tan (dünden) itibaren geçerli olan gıda ürünlerindeki KDV oran (yüzde 8’den, yüzde 1’e) değişikliğinde uygulamaya yönelik tereddütler de var. Kritik soru şu: Vatandaş aynı peyniri, aynı zeytini aldığında yine 108 lira ödemek durumunda kalabilir mi? Evet, fişin toplamının yine 108 lira olma ihtimali var. Malın KDV’si yüzde 1’e düşmüş olsa da, fişin toplamı yine 108 lira olarak kalabilir, vatandaşın 7 liralık avantajı elinden alınıp, marketin (fırsatçılık yaparak) -yaklaşık- 7 liralık avantajına dönüşebilir. (Kuruşlu hesaplamayla toplam 108 liralık fişin açılımı: 106,93 + 1,07 KDV olur.) KDV’deki düşüşü, perakende satış fiyatına indirim olarak birebir yansıtan işletmeleri tenzih ederek söyleyelim, eğer fırsatçılık yapılırsa, Maliye de bu işten zararlı çıkacak tabi ki... Çünkü KDV oranının indirilmesindeki amaç; vatandaşın 108 liraya aldığı peynir ve zeytini, 101 liraya almasının sağlanması...


DENETLENMESİ GEREK

Devletin vazgeçtiği 7 puanlık KDV’yi, fırsatçılar kendi ürün bedellerinin (kârının) içine yedirirse, vatandaşın daha ucuza alışveriş yapması sabote edilmiş olur. Dolayısıyla KDV oran indirimi öncesi ve sonrasındaki fiyat değişikliklerinin kontrol edilmesi, denetlenmesi gerekiyor. KDV indiriminden önce kasiyere 108 lira ödeyen vatandaşın artık 101 lira ödemesi ve 7 liralık avantajı cebinde hissetmesi gerekir. 100 liralık gıda alışverişinde 7 lira olan vatandaşın avantajı, 500 liralık alışverişte 35 liraya, bin liralık alışverişte 70 liraya çıkıyor... KDV indiriminin gıda fiyatlarına da indirim olarak yansıması gerektiği konusunda herkes hemfikir. Hükümet, ticaret odaları, esnaf odaları, tüketici dernekleri ve gıda perakendecileri de açıklama yaptılar. ‘Gıda ürünlerinin fiyatlarına KDV indirimi yansıyacak ve fiyatlar kontrol edilecek’ denildi. Enflasyonla mücadele için vazgeçilen KDV’nin; amaçlandığı gibi vatandaşın cebine yansıması için tüm piyasa aktörlerinin, etiketleri takipte kalması önemli...


KDV’NİN İŞLETMELERİN NAKİT AKIŞINA ETKİSİ

KDV’nin tüketiciler için parasal etkisini yukarıda gözden geçirdik. İşletmeler için tüketicilerden farklı boyutları da var KDV’nin. İşletmeler; faaliyetleri kapsamında sattıkları mal/hizmetler için KDV tahsil ederken, aldıkları mal/hizmetler için de KDV öderler. Aylık olarak (Müşteriden) Tahsil edilen KDV, (Tedarikçiye) ödenen KDV’den yüksekse aradaki farkı Maliye’ye öderler. Emanet olarak tahsil ettikleri KDV’yi sahiplerine vermiş olurlar aslında. Ve normal olanı da bu zaten... Tersi durum olduğunda ise işletmeler Maliye’ye faizsiz kredi vermiş oluyorlar. Finansman yüküne katlanmak zorunda kalıyorlar. Aylık olarak (Müşteriden) Tahsil edilen KDV, (Tedarikçiye) ödenen KDV’den düşükse bu kez aradaki fark kadar bir nevi Maliye’den alacaklı hale geliyor işletmeler. Bu negatif KDV farkı (Devreden KDV) birçok işletmenin nakit akışını bozuyor. Maliye’den alacaklı iken, nakde ihtiyacı olduğunda (imkânı da varsa) gidip bankadan kredi alarak nakit akışını düzeltmeye çalışıyor. Zaman zaman ‘devreden KDV yükünün işletmelerin üzerinden kaldırılması’ konusu gündeme gelse de halen birçok işletme bu yükü taşımaya devam ediyor. Geçmişten gelen birikmiş yükün büyüklüğünden de kaynaklı olarak bu konunun çözümünde somut adım atılamıyor. Birikmiş yük bir anda eritilemese de; nakden iade imkanı olmasa da, ileri vadelere yayılarak, vergi-sigorta prim borçlarına mahsup imkanı tanınarak, gider yazma olanağı tanınarak işletmelerin üzerinden hak etmedikleri ‘devreden KDV’ yükü kaldırılabilir. 

Hürriyet | Ahmet KARABIYIK

Yorumlar (0)
17
açık
Namaz Vakti 18 Mayıs 2022
İmsak 03:49
Güneş 05:37
Öğle 13:06
İkindi 17:02
Akşam 20:24
Yatsı 22:04
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 37 70
3. Konyaspor 37 67
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Beşiktaş 37 58
7. Antalyaspor 37 58
8. Karagümrük 37 57
9. Adana Demirspor 37 52
10. Sivasspor 37 51
11. Galatasaray 37 51
12. Kasımpaşa 37 50
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 37 47
15. Giresunspor 37 45
16. Gaziantep FK 37 43
17. Rizespor 37 36
18. Altay 37 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 37 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 35 67
2. Ümraniye 35 67
3. Bandırmaspor 35 61
4. İstanbulspor 35 59
5. Erzurumspor 35 58
6. Eyüpspor 35 54
7. Manisa Futbol Kulübü 36 49
8. Tuzlaspor 35 49
9. Samsunspor 35 48
10. Gençlerbirliği 35 48
11. Keçiörengücü 35 48
12. Boluspor 35 47
13. Denizlispor 35 46
14. Altınordu 35 45
15. Adanaspor 35 45
16. Bursaspor 35 41
17. Kocaelispor 35 41
18. Menemen Belediyespor 35 38
19. Balıkesirspor 35 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 37 89
3. Chelsea 36 70
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 36 48
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 36 45
14. Aston Villa 36 44
15. Southampton 37 40
16. Everton 36 36
17. Leeds United 37 35
18. Burnley 36 34
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 37 85
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 37 64
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Osasuna 37 47
10. Celta Vigo 37 46
11. Valencia 37 45
12. Rayo Vallecano 37 42
13. Espanyol 37 41
14. Getafe 37 39
15. Elche 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 37 32
20. Deportivo Alaves 37 31
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@