Kentsel dönüşümde vergi ve harç avantajları

Değerli okurlar başta İstanbul olmak üzere deprem tehlikesi altında bulunan bir çok ilimizde çok sayıda “Kentsel Dönüşüm” proje­lerinin yükseldiğini görüyoruz.

Söz konusu pro­jeler depreme dayanıksız binaların yıkılarak ye­nilenmesi ve güvenli binalar oluşturulması nok­tasında çok önemli projelerdir. Kamuoyunda “Kentsel Dönüşüm” olarak adlandırılan uygu­lama, 6306 Sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun ve Yönetme­likle düzenlenmiş bulunmaktadır. 6306 Sayılı Kanunun amacı; afet riski altındaki alanlar ile bu alanlar dışındaki riskli yapıların bulunduğu arsa ve arazilerde standartlara uygun, sağlıklı ve güvenli yaşama çevrelerini teşkil etmek üze­re iyileştirme, tasfiye ve yenilemelere dair usul ve esasları belirlemektir.

Kanun ve Yönetmelik­te yapılan değişikliklerle kentsel dönüşüm pro­jelerini teşvik etmek amacıyla hem karar alma süreçleri hızlandırılmış hem de vergisel avan­tajlar uygulamaya konulmuş bulunmaktadır. Söz konusu uygulamalar kentsel dönüşüm projelerinde maliyet açısından önemli avantaj sağlanmaktadır.

Kentsel dönüşümde vergi ve harç avantajları

6306 Sayılı Kanununun Uygulama Yönetme­liğine göre kanunda belirtilen şartlar dahilinde alınmaması gereken vergi ve harçlar şunlardır:

-Harçlar Kanunu uyarınca alınan noter harçları, tapu ve kadastro harçları.

-Belediye Gelirleri Kanununun ilgili madde­leri uyarınca belediyelerce alınan harçlar.

-Damga Vergisi Kanunu uyarınca damga vergisine tâbi kâğıtlar sebebiyle alınan damga vergisi.

-Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu uyarınca alınan veraset ve intikal vergisi.

-Kullandırılacak kredilerden dolayı lehe alı­nacak paralar sebebiyle alınması gereken banka ve sigorta muameleleri vergisi.

-Kurum ve kuruluşlarca döner sermaye üc­reti adı altında alınan ücretler ile riskli olarak tespit edilen yapı ile bu yapının yerine yapılacak yapıya ilişkin belediye meclisi kararı ile belirle­nen ve alınan her türlü ücret.

Kentsel dönüşümde KDV avantajı

30.01.2021 tarihli Resmi Gazete’de yayım­lanan “3470 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı” ile, 6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapıların bulunduğu yerlerde dönüşüm projeleri çerçe­vesinde taşınmaz maliklerine ait mevcut in­şaat alanının (bir buçuk) 1,5 katına kadar olan yeni inşaat alanında yapılacak olan konutla­ra ilişkin inşaat taahhüt işlerinde katma değer vergisi oranı 30.01.2021 tarihi itibariyle %1 olarak belirlenmiştir.

Böylelikle; mevcut inşaat alanının 1,5 katı­na kadar olan yeni inşaat alanında yapılacak olan konutlara ilişkin “inşaat taahhüt işlerin­de” metrekareye bakılmaksızın KDV oranı % 1 olarak uygulanır. Söz konusu uygulama ko­nut projeleri için geçerlidir. Ticari alan pro­jelerine yönelik inşaat taahhüt işlerinde KDV oranı %20 uygulanır. Yapılan konut inşaatları 6306 sayılı kanun kapsamı dışında yapılır ise bu inşaatlara ilişkin inşaat taahhüt işlerinde de KDV oranı % 20 uygulanır.

6306 sayılı Kanun kapsamında inşa edilen net alanı 150 metrekarenin altında olan “konutların tesliminde” KDV %1, net alanı 150 m2’nin üze­rindeki konutlarda 150 m2’ye kadar olan kısım için % 1, aşan kısım için % 20 KDV uygulanır.

Kat karşılığı inşaatların durumu

Kat karşılığı inşaat işlerinde iki ayrı teslim söz konusudur. Arsa sahibine arsasına karşı­lık müteahhit tarafından bağımsız bölüm ve­rilmesi trampa niteliğinde olup, arsa sahibine verilen bir inşaat hizmeti söz konusu değildir. Dolayısıyla bu işlemde arsa sahibine veri­len bağımsız bölümün niteliğine göre geçerli oranda KDV hesaplanır.

Mahmut Bülent Yıldırım-Dünya