TCMB’nin eylül toplantısına sayılı günler kala yabancı finans kuruluşlarının tahminleri netleşmeye başladı. Politika faizi yüzde 37 seviyesinde bulunurken, kurumların büyük bölümü bu toplantıda bekleme yönünde pozisyon aldı. Ancak indirim bekleyenler de var.
10 Eylül’de kritik karar
TCMB Para Politikası Kurulu, yılın altıncı faiz kararını 10 Eylül’de açıklayacak.
Politika faizi temmuz toplantısında yüzde 37 seviyesinde sabit bırakılmıştı. Merkez Bankası son dönemde doğrudan politika faizini değiştirmese de likidite tarafında önemli bir normalleşme adımı attı.
Yaklaşık altı ay boyunca yüzde 40 seviyesindeki gecelik borç verme penceresinden sağlanan fonlama, ağustos sonunda yeniden yüzde 37 seviyesindeki haftalık repo faizine çekildi.
Bu nedenle yabancı kurumların önemli bölümü, finansal koşullarda zaten bir gevşeme yaşandığını ve eylül toplantısında ikinci bir adım için erken olduğunu düşünüyor.
S&P Global eylülde değişiklik beklemiyor
S&P Global Market Intelligence, TCMB’nin eylül toplantısında politika faizini yüzde 37 seviyesinde sabit bırakacağını tahmin ediyor. Kurumun değerlendirmesinde özellikle bankaların fonlama maliyetinin kısa süre önce yüzde 40’tan yüzde 37’ye gerilemesine dikkat çekiliyor.
S&P Global Market Intelligence’a göre bu değişiklik ile eylül toplantısı arasında çok kısa süre bulunması yeni bir faiz indiriminin ihtimalini azaltıyor.
S&P’nin asıl endişesi enflasyon
S&P Global Market Intelligence yalnızca faiz tahmininde değil, enflasyon görünümünde de temkinli. Kurum, enerji fiyatlarındaki son yükselişin Türkiye’de enflasyon üzerinde yeni baskı oluşturabileceğine dikkat çekiyor.
Bu nedenle TCMB’nin yüzde 28 seviyesindeki yıl sonu enflasyon tahminini mevcut koşullarda fazla iyimser buluyor. Enerji fiyatlarının seyri, yılın son çeyreğinde faiz indirimi için oluşabilecek alanı da doğrudan etkileyebilir.
Citi de eylül toplantısında bekleme tarafında
Citi’nin senaryosu da S&P Global Market Intelligence ile aynı yönde. Banka, büyümedeki yavaşlamaya rağmen enflasyonist baskıların yeterince gerilemediğini düşünüyor ve TCMB’nin eylül toplantısında politika faizini değiştirmemesini bekliyor.
Citi’ye göre iç talepteki zayıflama henüz enflasyon görünümünde yeterince güçlü bir iyileşme yaratmadı.
Citi yıl sonunda yüzde 35 bekliyor
Citi’nin eylülde faiz indirimi beklememesi, 2026’nın geri kalanında hiç indirim öngörmediği anlamına gelmiyor. Banka yıl sonunda politika faizinin yüzde 35 seviyesine gerilemesini bekliyor.
Bu tahmin mevcut yüzde 37 seviyesine göre yılın kalan bölümünde toplam 200 baz puanlık indirim alanı bulunduğuna işaret ediyor. Ancak Citi’ye göre bu alanın kullanılabilmesi için enflasyon beklentileri ve fiyatlama davranışlarında daha belirgin bir iyileşme görülmesi gerekiyor.
Morgan Stanley de faizin sabit kalmasını bekliyor
Üçüncü bekleme tahmini Morgan Stanley’den geldi. ABD’li yatırım bankası, TCMB’nin 10 Eylül toplantısında politika faizini yüzde 37 seviyesinde bırakacağını öngörüyor.
Morgan Stanley’e göre enflasyon görünümündeki riskler eylül ayında doğrudan faiz indirimi için yeterli alan bırakmıyor. Buna karşılık banka, yılın son çeyreğinde şartların değişebileceğini düşünüyor.
Morgan Stanley’nin tahminine göre faiz indirimleri ekim ayında başlayacak. Banka, TCMB’nin ekim ve aralık toplantılarında 100’er baz puanlık iki ayrı indirime gitmesini bekliyor.
Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde politika faizi yıl sonunda yüzde 35’e gerileyecek. Morgan Stanley böylece eylül ayında bekleme, son çeyrekte ise kademeli gevşeme senaryosunu öne çıkarıyor.
HSBC farklı düşünüyor
Dört kurum içindeki farklı senaryo HSBC’den geliyor. HSBC Economics, TCMB’nin faiz indirim döngüsüne eylül ayında yeniden başlamasını bekliyor. Banka, piyasanın eylül toplantısı öncesinde sınırlı miktarda faiz indirimi fiyatladığına dikkat çekerken para politikasında gevşemenin yılın son çeyreğine bırakılmayabileceğini düşünüyor.
Böylece S&P Global Market Intelligence, Citi ve Morgan Stanley’nin bekleme senaryosuna karşı HSBC eylül ayında ilk hamlenin gelebileceği görüşünü savunuyor.
HSBC’nin faiz patikası diğer üç kurumdan daha hızlı bir gevşemeye işaret ediyor. Banka, politika faizinin yıl sonunda yüzde 34 seviyesine kadar gerilemesini bekliyor. Bu tahmin mevcut yüzde 37 seviyesine göre toplam 300 baz puanlık indirim anlamına geliyor.
Dolayısıyla kurumlar arasında yalnızca ilk indirimin zamanı değil, yıl sonunda faizin ulaşacağı seviye konusunda da ayrışma bulunuyor.
Bir tarafta sabit faiz senaryosu
İlk senaryoda TCMB eylül toplantısını pas geçiyor.
S&P Global Market Intelligence, Citi ve Morgan Stanley’nin ortak beklentisi politika faizinin yüzde 37’de korunması yönünde.
Bu senaryoda Merkez Bankası, ağustos sonunda gerçekleştirilen fonlama normalleşmesinin ekonomiye ve piyasalara etkisini görmek için zaman kazanmış olacak. Faiz indirimi için ise ekim veya daha sonraki toplantılar öne çıkacak.
Diğer tarafta eylülde indirim ihtimali
İkinci senaryoda ise TCMB, haftalık repo ihalelerine dönüşün ardından doğrudan politika faizini de düşürmeye başlıyor.
HSBC’nin yaklaşımı bu yönde. Banka, indirim döngüsünün eylülde başlamasını ve yıl sonuna kadar politika faizinin yüzde 34’e gerilemesini öngörüyor. Bu senaryo, sabit faiz bekleyen üç kuruma göre daha hızlı bir parasal gevşeme anlamına geliyor.
Ağustos enflasyonu kararın merkezinde
TCMB’nin önündeki en önemli verilerden biri ağustos ayı enflasyonu. Tüketici fiyatları ağustosta aylık yüzde 1,84 artarken yıllık enflasyon yüzde 31,51’e geriledi.
Yıllık orandaki gerilemeye rağmen aylık enflasyonun temmuzdaki yüzde 1,78 seviyesinden yükselmesi, fiyat baskılarının tamamen ortadan kalkmadığını gösterdi.
Özellikle hizmet enflasyonu ile enerji ve gıda fiyatları faiz indiriminin zamanlaması açısından önemini koruyor.
Asıl değişiklik zaten fonlamada yaşandı
Faiz kararındaki tartışmanın önemli bir bölümü TCMB’nin ağustos sonunda attığı likidite adımından kaynaklanıyor. Bankalar İran savaşı sonrasında yaklaşık altı ay boyunca yüzde 40 seviyesindeki gecelik borç verme faizinden fonlanmıştı.
Haftalık repo ihalelerinin yeniden başlamasıyla bankacılık sisteminin fonlama maliyeti politika faizi olan yüzde 37 seviyesine geri döndü.
Başka bir ifadeyle politika faizi değişmemiş olsa da efektif fonlama maliyetinde yaklaşık 300 baz puanlık gevşeme gerçekleşti.
Gözler perşembe günündeki kararda
Yabancı kurumların tahminleri iki ana senaryoya ayrılmış durumda.
S&P Global Market Intelligence, Citi ve Morgan Stanley eylül ayında politika faizinin yüzde 37’de kalmasını beklerken HSBC faiz indirim sürecinin bu toplantıyla yeniden başlamasını öngörüyor.
Kararın ardından piyasaların yalnızca faiz oranına değil, TCMB’nin ekim ve aralık toplantılarına ilişkin vereceği mesajlara da odaklanması bekleniyor.
Dünya