Rahatsızlığı nedeniyle 6 gündür hastanede tedavi altında bulunan Türk tarihçiliğinin en önemli değerlerinden İlber Ortaylı hayatını kaybetti.
Ailesi tarafından daha önce yapılan açıklamada, 78 yaşındaki Ortaylı’nın sağlık durumunun ağırlaştığı ve yoğun bakımda entübe edildiği duyurulmuştu. Tedavisi süren Ortaylı’dan acı haber geldi. Duayen tarihçi tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti.
'Türkiye tarih dâhisini yitirdi'
Türk tarih ilmini Türkiye'ye sevdiren ismin ölüm haberini Sağlık Bakanı Prof. Dr. Kemal Memişoğlu duyurdu. Sosyal medya hesabından açıklama yapan Memişoğlu, "Türkiye büyük bir değerini, bir tarih dâhisini yitirdi. Ülkemizin yetiştirdiği en müstesna değerlerden, kıymetli hocamız Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın vefatını büyük bir üzüntüyle öğrendim. Hocamıza Allah’tan rahmet; ailesine, öğrencilerine ve aziz milletimize başsağlığı diliyorum. Mekânı cennet, makamı âli olsun. Başımız sağ olsun" açıklamasını yaptı.
'İnsanlarla bir arada olma arzusu hiç azalmadı'
Ailesi tarafından yönetilen İlber Ortaylı'ya ait sosyal medya hesabından yapılan açıklamada, "İlber Ortaylı’yı kaybettik. Ailemizin büyüğü İlber Ortaylı'yı 13 Mart 2026 gününde kaybettik. Uzun süren ve giderek karmaşıklaşan sağlık sorunlarına rağmen hayata duyduğu merakı, insanlarla bir arada olma arzusu hiç azalmadı ve gücü yettiğince bildiği gibi yaşadı. Okurları, öğrencileri ve sevenleri onu hiçbir akademisyene nasip olmayacak büyüklükte bir sevgi ve saygıyla sarmaladılar. Onun adına derin bir şükran duyuyoruz" ifadelerine yer verildi.
Açıklamada ayrıca cenaze programının daha sonra paylaşılacağı belirtildi.
'İlber Hoca çok iyi bir entelektüeldi'
İlber Ortaylı hakkında NTV canlı yayınında konuşan Dünya Gazetesi yazarı Prof. Dr. Deniz Ülke Kaynak, ünlü tarihçiyle yaşadığı anıları anlatarak Ortaylı’nın hem akademik hem de insani yönüne dikkat çekti.
Ortaylı ile uzun yıllar aynı ortamda bulunma fırsatı yakaladığını belirten Kaynak, “Ben de hocanın yakın çalışma ortamında bulunmuş insanlardan biriyim. Hayatımda onunla beraber çalışmış olabilmek, seyahat edebilmek, konferanslarda aynı sahneyi paylaşabilmek büyük bir fırsattı” dedi.
Ortaylı’nın yalnızca bir tarihçi olmadığını vurgulayan Kaynak, “Tarihçilerin kutbu derler Halil İnalcık Hoca’ya. Onu devralmıştı İlber Hoca. Hakikaten bir kutup yıldızı niteliğindeydi, yön gösteren bilgisiyle hepimizi besleyen bir insandı” ifadelerini kullandı.
Ortaylı’nın geniş bir kültüre sahip olduğunu dile getiren Kaynak, “Ama sadece tarihçi değildi hoca. Hem çok iyi bir entelektüeldi; resmi de bilirdi, müziği de bilirdi, sporu da bilirdi. Romanı, edebiyatı bilirdi. Her şeyi bilirdi ve bunları harmanlayarak anlatabildiği için büyük bir tarihçiydi” diye konuştu.
'Hayattan zevk almasını bilirdi'
Kaynak, Ortaylı’nın kişiliğine de değinerek, “İnsanlar ondan çekinirlerdi ama çok matrak bir insandı. Çok neşeliydi, hayattan zevk almasını çok iyi bilirdi” dedi.
Birlikte yaşadıkları anılardan da söz eden Kaynak, “Moskova’da bana metroyu her durakta inerek anlatmıştı. İspanya’da, Amsterdam’da birlikte gezdik. Sevdiği insanlarla küçük gruplar oluşturup bizi büyük kalabalıklardan kaçırırdı” ifadelerini kullandı.
Ortaylı’nın son dönemlerinde sağlık sorunlarına rağmen etkinliklere katılmaya devam ettiğini belirten Kaynak, “Çok rahatsız olmasına rağmen son dönemlerinde yine sahnelerde konuşmalar yaptık, sohbetler ettik. Zor zamanlarda hemen arar, moral verirdi” dedi.
Kaynak, Ortaylı’nın vefatının büyük bir kayıp olduğunu belirterek, “Ben çok sevdiğim bir dostumu kaybettim ama Türkiye açısından da çok büyük bir değer kaybı olduğunu düşünüyorum” değerlendirmesinde bulundu.
İLBER ORTAYLI KİMDİR?
İlber Ortaylı, 21 Mayıs 1947’de Avusturya’nın Bregenz kentinde doğdu. Kırım Tatarı kökenli bir aileye mensup olan Ortaylı, iki yaşındayken ailesiyle birlikte Türkiye’ye yerleşti.
İlk ve orta öğrenimini İstanbul Avusturya Lisesi’nde tamamlayan Ortaylı, lise eğitimine Ankara Atatürk Lisesi’nde devam ederek buradan mezun oldu.
Çok dilli bir ailede yetişen Ortaylı, çocukluk döneminden itibaren Türkçe, Almanca ve Rusça konuşulan bir ortamda büyüdü.
1970 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü’nü bitiren Ortaylı, akademik kariyerine de bu dönemde adım attı.
Eğitim sürecinde Türkiye’nin önde gelen akademisyenlerinden Halil İnalcık, Şerif Mardin ve Mümtaz Soysal’ın öğrencisi oldu.
Yüksek lisansını Chicago Üniversitesi’nde tamamlayan Ortaylı, “Tanzimat Sonrası Mahallî İdareler” başlıklı çalışmasıyla 1974’te doktor unvanını aldı.
Akademik yaşamı boyunca Viyana, Berlin, Paris, Princeton, Moskova, Roma ve Oxford gibi birçok şehirde dersler verdi ve konferanslara katıldı.
1989 yılında Türkiye’ye dönen Ortaylı, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nde uzun süre öğretim üyeliği yaptı. Daha sonraki yıllarda Galatasaray Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi’nde de akademik görevler üstlendi.
2005 yılında Topkapı Sarayı Müzesi Müdürlüğü görevine getirilen Ortaylı, yaklaşık yedi yıl bu görevde kaldı. 2012’de ise yaş haddinden dolayı görevinden ayrıldı.
Akademik çalışmalarının yanı sıra televizyon programlarıyla da geniş kitlelere ulaşan Ortaylı, tarih bilgisini farklı platformlarda izleyicilerle paylaştı.
Ayrıca uzun yıllar boyunca çeşitli gazete ve tarih dergilerinde köşe yazıları kaleme aldı.
İlber Ortaylı’nın Ayşe Özdolay ile yaptığı evlilikten bir kızı bulunuyor. 27 Mart 1982’de dünyaya gelen kızının adı Tuna Ortaylı Kazıcı’dır.
Dünya