Tevkifat, vergiler üzerinden kesinti yapılması anlamına geliyor. Vergi alacağının güvence altına alınması olarak da tanımlayabiliriz.

Tevkifatlı faturanın ise normal faturadan herhangi bir farkı bulunmuyor. Tevkifatlı faturayı diğerlerinden ayıran en önemli nokta, faturaya konu olan verginin alıcı ve satıcı arasında bölüştürülerek iki taraftan da alınıyor olması.

Son dönemde, ticari hayatın en önemli temel taşlarından olan, nakliye hizmeti, demir ve çelik ürünlerinin teslimi, ticari reklam hizmeti gibi sektörler kısmi tevkifat kapsamına alındı. Hal böyle olunca, aslında öteden beri var olan kısmi tevkifat uygulaması, ticari hayatta önemli bir yere sahip oldu.

Buraya kadar, bir sorun yok.

Ancak, özellikle demir ve çeliğin birçok ürünün içerisinde yer alması sebebiyle ve ürün çeşitliliği göz önüne alındığında, hangi teslimlerde KDV tevkifatı uygulanacağı, hangi teslimlerde tevkifat uygulanmasına gerek olmadığı yönünde tereddütler yaşandı.

Yaşanan tereddütler sonucunda, farklı uygulamalar nedeniyle, haksız rekabet ortamı oluştu.

Demir-Çelik Ürünlerinin Tesliminde KDV Tevkifatı Ne Zaman Başladı?

21.04.2022 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 41 seri no.lu Tebliğ ile KDV Genel Uygulama Tebliğinde yapılan değişiklikle; 01.05.2022 tarihinden itibaren, cevherden, hurdadan veya diğer hammaddelerden üretilen demir-çelik ve alaşımlarından mamul her türlü uzun (çubuk, inşaat demiri, profil, kangal demir, filmaşin, tel, halat, hasır, boru, lama vb.) veya yassı (levha, sıcak haddelenmiş yassı ürünler, soğuk haddelenmiş yassı ürünler ve kaplanmış yassı ürünler vb.) demir-çelik ve alaşımı ürünlerin tesliminin tevkifat kapsamına alındığı ve ilgili ürünlerin tesliminde (4/10) oranında KDV tevkifatı uygulanacağına ilişkin düzenlemeler yapıldı.

Bu noktada, en önemli iki ayrıntı, teslim edilen demir veya çeliğin ithal ediliyor veya cevherden üretiliyor olması. Çünkü, ithalatçılar tarafından ve cevherden üretim yapanların ilk demir – çelik teslimlerinde, tevkifat uygulanmasına gerek bulunmuyor.

Ayrıca, KDV dahil bedeli 2.000 TL’yi aşmayan teslimlerin tevkifat uygulaması kapsamı dışında olduğunu hatırlatmak isteriz.

Öte yandan, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından son dönemde verilen özelgeler ile birlikte uygulamada yaşanan tereddütler kısmen giderilmiş oldu.

Kullanım Amacına Göre Değişen Demir Ve Çelik Ürünlerinin Teslimi Tevfikata Tabi Mi?

Şirketiniz tarafından tedarik edilen demir-çelik ve alaşımlarından mamul sac ürünleri üzerinde kesme, delme, presleme, bükme, kıvırma, kaynak ve benzeri işlemler gerçekleştirildikten sonra nihai ürün olarak üretilen, kullanım amacı son kullanıcının tercihine göre değişebilen genişletilmiş metal, delikli sac ve platform ızgara ürünlerinin, mezkur Tebliğin (I/C-2.1.3.3.8.2.) bölümünde sayılan demir-çelik ve alaşımlarından mamul eşya olarak değerlendirilmesi ve bu ürünlerin tesliminde KDV tevkifatı uygulanmaması gerekmektedir. (GİB. Konya VDB’nin 01.09.2022 tarihli ve 37009108-130[180728]-132186 sayılı Özelgesi).

Pencere, Demir Kapı, Korkuluk, Güneş Enerjisi Su Depoları, Cam Balkon Gibi Ürünlerin Teslimlerinde Tevkifat Var Mı?

Şirketiniz tarafından söz konusu ürünlerden imal edilen korkuluk ve cam balkon yapımı işi niteliği itibarıyla hizmet mahiyetinde olduğundan, bu hizmet için mezkur Tebliğin (I/C-2.1.3.3.8.) bölümü kapsamında KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Ankara VDB’nin 31.08.2022 tarihli ve 84974990-130[KDV3-İ-9-2022/63]-393110 sayılı Özelgesi).

Şirketiniz tarafından demir-çelik ve alaşımlarından imal edilen çelik konstrüksiyon, çelik çatı, demir kapı, pencere, güneş enerjisi su depoları, merdiven korkuluklarının yapım ve montaj işleri niteliği itibarıyla hizmet mahiyetinde olduğundan, bu hizmetler için Şirketiniz tarafından düzenlenecek faturalarda mezkur Tebliğin (I/C-2.1.3.3.8.) bölümü kapsamında KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Hatay VDB’nin 31.08.2022 tarihli ve 88033016-010.01-116102 sayılı Özelgesi).

Peki, Çatı Yapımı’nda Tevkifat Olacak Mı?

Buna göre, firmanız tarafından demir-çelik ürünleri kullanılarak sunulan çatı yapımı işi niteliği itibarıyla hizmet mahiyetinde olduğundan, bu hizmet için mezkur Tebliğin (I/C-2.1.3.3.8.) bölümü kapsamında KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Hatay VDB’nin 31.08.2022 tarihli ve 88033016-010.01[130.01.2022]-116101 sayılı Özelgesi).

Sehpa, Kapak ve Separatör Teslimleri Tevkifat Kapsamında Mı?

Şirketinizin aldığı demir profillerden üretilen sehpa, kapak, metal kapı ve seperatör tesliminde KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Antalya VDB’nin 31.08.2022 tarihli ve 76464994-130-212068 sayılı Özelgesi).

Makine Parçası, Izgara, Buhar Kazanı Vb. Ürünlerin Tesliminde Tevkifat Uygulanacak Mı?

Şirketiniz tarafından hurda ve külçe demirden üretilen makine parçası, ızgara, buhar kazanı gibi döküm ürünlerin, mezkur Tebliğin (I/C-2.1.3.3.8.2.) bölümünde sayılan demir-çelik ve alaşımlarından mamul eşya olarak değerlendirilmesi ve bu ürünlerin teslimlerinde KDV tevkifatı uygulanmaması gerekmektedir. (Afyonkarahisar Valiliği, Defterdarlık Gelir Müdürlüğü’nün 20.07.2022 tarihli ve 63611781-130[9-2022/20]-29701 sayılı Özelgesi).

Direk Teslimi Tevkifata Tabi Mi?

Sac, boru, cıvata demir-çelik ürünlerini kullanarak ürettiğiniz aydınlatma direği ve köşebent, sac, inşaat demiri, cıvata demir-çelik ürünlerini kullanarak ürettiğiniz enerji nakil hattı direği teslimlerinde Tebliğin "Demir-Çelik Ürünlerinin Teslimi" başlıklı (I/C-2.1.3.3.8) bölümü kapsamında KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Gaziantep VDB’nin 01.09.2022 tarihli ve 20811645-130[22-415-30]-75720 sayılı Özelgesi).

Otomotiv Sac Parçalarının Tesliminde KDV Tevkifatı Var Mı?

Şirketiniz tarafından yassı haddelenmiş sac levhalar kullanılarak şekil vermek suretiyle üretilen otomotiv sac parçaları, mezkur Tebliğin (I/C-2.1.3.3.8.2.) bölümünde sayılan demir-çelik ve alaşımlarından mamul eşya olarak değerlendirileceğinden bu ürünlerin tesliminde KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Kocaeli VDB’nin 31.08.2022 tarihli ve 97726449-130[1670957186]-115355 sayılı Özelgesi).

Sizce, Vana Tesliminde KDV Tevkifatı Var Mı?

Firmanızca söz konusu hammaddelerin elektrikli indüksiyon döküm ocağında eritilip çeşitli kalıplara dökülmesi suretiyle üretilen demir-çelik ve alaşımlarından mamul eşya kapsamında yer alan sürgülü vana kapağı, doğalgaz vanası, vana suyunu kesmeye yarayan küre, vana açma volanı tesliminde KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Konya VDB’nin 22.08.2022 tarihli ve 37009108-130[225543]-127340 sayılı Özelgesi).

Peki, Köşebent Teslimleri Tevkifata Tabi Mi?

Ticari hayatta NPU, NPI, H, IPE gibi isimlerle adlandırılan ürünler ile profil, çelik, tel çubuk vb.nin kesilip bükülmesi suretiyle elde edilen ve köşebent (L profil) adıyla satılan ancak demir çelik ve alaşımlarından mamul eşya niteliğinde bulunmayan ürünlerin teslimlerinde ise mezkur Tebliğin (I/C-2.1.3.3.8.) bölümü kapsamında 1/5/2022 tarihinden itibaren (4/10) oranında KDV tevkifatı uygulanması gerekmektedir. (GİB. Hatay VDB’nin 31.08.2022 tarihli ve 88033016-010.01[130.01.2022]-116106 sayılı Özelgesi).

Galvanizli tel, Tavlı tel, Dikenli tel, Örgü teli, Doğrultma teli, Helozon örgü teli vb. Ürünlerin Teslimlerinde Süreç Nasıl Olacak?

Şirketiniz tarafından kangal demir çekilerek üretilen galvanizli tel, tavlı tel, doğrultma teli, pvc galvanizli tel, çekilmiş tel, dikenli tel, örgü teli, helozon örgü teli tesliminde KDV Genel Uygulama Tebliğinin (I/C-2.1.3.3.8.) bölümü kapsamında (4/10) oranında KDV tevkifatı uygulanması gerekmekte olup panel çit ve çimli çit tesliminde KDV tevkifatı uygulanmayacaktır. (GİB. Samsun VDB’nin 20.07.2022 tarihli ve 36062021-130[2022-KDV-ÖZE/47]-62475 sayılı Özelgesi).

Özetlersek;

Ürün çeşitliliğinin çok fazla olması nedeniyle sıkça karıştırılan süreci, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından verilen özelgelerden yola çıkarak, cezai yaptırımlarla karşılaşmamak adına, netleştirmeye çalıştık.

Özellikle, demir-çelik ve alaşımlarından mamul ürünlerin, ithalatçılar tarafından yapılan teslimleri ile cevherden üretilenlerinin üreticiler tarafından ilk tesliminde tevkifat uygulanmayacak, bu safhalardan sonraki el değiştirmelerde ise tevkifat uygulanacağı unutulmamalı.

Diğer bir önemli konu ise, demir-çelik ve alaşımlarının kullanılarak mamul eşyaya dönüştürülmesi halinde bu eşyaların tesliminde tevkifat uygulanmayacaktır.

Kur farklarında doğru bilinen yanlışlar… Kur farklarında doğru bilinen yanlışlar…

Berkay Özgüven
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir