Değerli okurlar, 31 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7590 sayılı Kanun ile nükleer enerji santrali yatırımlarına yönelik olarak vergisel açıdan çok önemli teşvikler getirildi.

Aslında bu teşvikler Meclise sevk edilen yasa teklifinde yer almıyordu. Bu teşvikleri getiren hükümler teklife Plan ve Bütçe komisyonunda eklendi!

Bu teşvikler hangi şirketler için getirilmiş olabilir?

Türkiye’de hâlihazırda işletmede olan, yani faaliyet gösteren herhangi bir nükleer güç santrali bulunmuyor.

Yaptığım araştırmada ülkemizde halen üç nükleer enerji santrali yatırımı söz konusu olduğunu tespit ettim.

Mersin-Akkuyu'da Rus devlet şirketi Rosatom iş birliğiyle inşası süren Akkuyu Nükleer Güç Santrali (NGS), Türkiye'nin bu alanda atılmış ilk adımı.

Türkiye'deki diğer nükleer santral projeleri ise sırasıyla Sinop Nükleer Güç Santrali ile Trakya/İğneada Nükleer Güç Santrali. Bu iki projede henüz inşaata başlanmış değil.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, İstanbul Sanayi Odası (İSO) Meclisi'nin Kasım ayı olağan toplantısında yaptığı konuşmada Türkiye’nin enerji vizyonunu anlattı.

Türkiye’nin nükleer enerji hedeflerine değinen Bakan Bayraktar, 2050’e kadar Türkiye’de 12 tane büyük konvansiyonel reaktör hedeflendiğini, bunun 4’ünün Akkuyu'da olmak üzere Sinop'ta ve Trakya ile birlikte toplam 12 reaktör yatırımı yapılacağını açıkladı. Bunlara ilaveten 5 bin megavatlık küçük modüler reaktörlerle Türkiye’nin, nükleer enerjiden tamamen istifade edebilen, elektrik üretiminin en az yüzde 10-15’ini nükleerden karşılayan bir ülke olacağını ifade etti.

Bakan Bayraktar, bugün dünyada 31 ülkede 400’ün üzerinde reaktör bulunduğunu belirterek, “15 ülkede 63 yeni reaktör yapılıyor. Bunun 4’ü ülkemizde yapılıyor” diye konuştu.

Küçük modüler reaktör (SMR) gelişimine dikkat çeken Bakan Bayraktar, “Küçük modüler reaktörlerde büyük bir fırsat var. Bu, yeni nükleer nükleer çağının en önemli unsurlarından bir tanesi. İnanıyorum ki Türkiye'deki sanayicimizin gücü ve dinamizmi, küçük modüler reaktörlerde Türkiye'yi bu teknolojiyi geliştiren ve üreten ülkelerden biri haline getirebilir. Bu alanda daha farklı fırsatlar olduğuna da inanıyoruz” dedi.

Basında yer alan bir haberden, Baykar’ın da SMR yatırımına başladığını öğrendik.

Özetlemek gerekirse, hükûmet uzun vadede 12 büyük ölçekli nükleer santral kurmayı, elektrik üretiminin yüzde 10–15’ini nükleerden elde etmeyi ve yeni nesil kompakt reaktörlerle 5 bin megavatlık SMR kapasitesi oluşturmayı hedefliyor.

Getirilen teşvikler neler?

7590 sayılı Kanun ile nükleer enerji santrali yatırımlarına yönelik olarak damga vergisi, katma değer vergisi ve örtülü sermaye uygulaması açısından önemli vergisel düzenlemeler yapıldı. Söz konusu düzenlemeler şunlar:

1. Nükleer enerji santrali yatırımlarına ilişkin düzenlenen kağıtlar damga vergisinden istisna edildi

7590 sayılı Kanunla 488 sayılı Damga Vergisi Kanununa ekli (2) sayılı tablonun “IV- Ticari ve medeni işlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümüne eklenen yeni bir fıkra ile, nükleer enerji santrallerinde elektrik enerjisi üretimi faaliyetinde bulunmak için önlisans ve/veya lisans alan tüzel kişilerin taraf olduğu nükleer enerji santrali yatırımlarına ilişkin düzenlenen kağıtlar damga vergisinden istisna edildi. Söz konusu düzenleme 31.7.2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

2. Nükleer enerji santrali yatırımlarına yönelik KDV düzenlemeleri yapıldı

7590 sayılı Kanunla 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununa geçici 47 nci madde eklenerek nükleer enerji santrali yatırımlarına yönelik iki ayrı KDV düzenlemesi yapıldı. Buna göre, 31.12.2045 tarihine kadar uygulanmak üzere, nükleer enerji santrallerinde elektrik enerjisi üretimi faaliyetinde bulunmak için önlisans ve/veya lisans alan mükelleflerin yatırım teşvik belgeleri kapsamında gerçekleştirdikleri nükleer enerji santrali yatırımlarına ilişkin inşaat işleri nedeniyle yüklenilen ve indirim yoluyla telafi edilemeyen KDV'nin iade edilmesine imkân sağlandı.

Bu kapsamda, söz konusu yatırımlara ilişkin inşaat işleri nedeniyle 1.8.2026 tarihinden itibaren yüklenilen ve takvim yılının altı aylık dönemleri itibarıyla indirim yoluyla telafi edilemeyen KDV, altı aylık dönemleri izleyen bir yıl içinde talep edilmesi halinde mükelleflere iade edilecek.

Diğer taraftan, söz konusu mükelleflere yatırım teşvik belgesi kapsamında nükleer enerji santrali yatırımlarına ilişkin olarak yapılacak makine ve teçhizat teslimleri KDV'den istisna edildi.

Bu kapsamda teslimde bulunanların bu teslimler nedeniyle yüklendikleri KDV, vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan KDV'den indirilecek, indirim yoluyla telafi edilemeyen KDV ise mükellefe iade edilecek. Yatırımın tamamlanmaması halinde, zamanında alınmayan veya iade edilen vergiler, vergi ziyaı cezası uygulanarak gecikme faizi ile birlikte yatırımcıdan tahsil edilecek.

Cumhurbaşkanı, maddede yer alan 31.12.2045 tarihini 31.12.2050 tarihine kadar uzatmaya, Hazine ve Maliye Bakanlığı ise maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili bulunuyor. Söz konusu düzenleme 1.8.2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

3. Nükleer enerji santrali yatırımları kapsamında yapılan bazı borçlanmalarda örtülü sermaye hesabında dikkate alınacak oran %50'den %25'e düşürüldü.

Kurumlar Vergisi Kanununun 12'nci maddesi uyarınca, kurumların ortaklarından veya ortaklarla ilişkili kişilerden doğrudan veya dolaylı olarak temin ederek işletmede kullandıkları borçların, hesap dönemi içinde herhangi bir tarihte kurumun öz sermayesinin üç katını aşan kısmı ilgili hesap dönemi için örtülü sermaye sayılıyor.

Aynı maddenin ikinci fıkrasında, yukarıda belirtilen karşılaştırma sırasında sadece ilişkili şirketlere finansman temin eden kredi şirketlerinden yapılan borçlanmalar hariç olmak üzere, ana faaliyet konusuna uygun olarak faaliyette bulunan ve ortak veya ortakla ilişkili kişi sayılan banka veya benzeri kredi kurumlarından yapılan borçlanmaların %50 oranında dikkate alınacağı hükme bağlanmış bulunuyor.

Örtülü sermaye sayılmanın iki sonucu var. Birincisi örtülü sermaye üzerinden ödenen veya hesaplanan faiz, kur farkları ve benzeri giderlerin kurum kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınamaması.

İkincisi ise, örtülü sermaye üzerinden kur farkı hariç, faiz ve benzeri ödemeler veya hesaplanan tutarların, Gelir ve Kurumlar Vergisi Kanunlarının uygulanmasında gerek borç alan gerekse borç veren nezdinde, örtülü sermaye şartlarının gerçekleştiği hesap döneminin son günü itibarıyla dağıtılmış kâr payı sayılmasıdır.

7590 sayılı Kanunla Kurumlar Vergisi Kanununa eklenen geçici 20 nci madde uyarınca, nükleer enerji santrallerinde elektrik enerjisi üretimi faaliyetinde bulunmak için önlisans ve/veya lisans alan kurumların, nükleer enerji santrali yatırımları kapsamında yaptıkları borçlanmalar bakımından, Kurumlar Vergisi Kanununun 12 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan %50 oranı 31.12.2045 tarihine kadar %25 olarak uygulanacak.

Buna göre, kapsama giren kurumların nükleer enerji santrali yatırımları kapsamında yaptıkları ve KVK'nın 12 nci maddesinin ikinci fıkrası kapsamına giren borçlanmalarının, örtülü sermaye hesabında %50'si yerine %25'i dikkate alınacak.

Cumhurbaşkanı, maddede yer alan 31.12.2045 tarihini beş yıla kadar uzatmaya yetkili bulunuyor. Söz konusu düzenleme, 1.1.2026 tarihinden itibaren başlayan vergilendirme dönemlerine (özel hesap dönemine tabi kurumlarda 1.1.2026 tarihinden itibaren başlayan hesap dönemlerine) ait kurum kazançlarına uygulanmak üzere 31.7.2026 tarihinde yürürlüğe girdi.

Kaynak: T24 | Erdoğan SAĞLAM