Trump’ın seçim ve skandalları perdelemek için ihtiyaç duyduğu savaşı, İran üzerinden gerçekleştirme blöfü, piyasaları etkiledi. İçimizdeki mini Trump’lar, zam için İran’ı bahane edecek.
Öykü yazarı Çehov şöyle der: “Eğer ilk perdede duvarda asılı bir silah varsa, o silah ikinci veya üçüncü perdede mutlaka patlar.” Buna, düşünce dünyasında “Çehov’un silahı” derler ve sahnedeki malzeme, senaryoda olmasa bile bir şekilde kullanılacaktır. Tıpkı Körfez’de yığılı ABD deniz ve hava gücü gibi…
Trump, İran’a saldırmak için kükreyip dursa da gürlediği kadar yağmadığı ortada. Ancak Hürmüz’e yığdığı füzeleri ateşlemeden de geri dönecek değil, zira saldırmazsa madara olacağını bilir. Fakat kara harekâtı söz konusu değil; zaten karada başarısızdır, tıpkı Vietnam, Afganistan, Irak’ta olduğu gibi.
İRAN’A ATILAN HER FÜZE, BİZİM ETİKETLERE YAPIŞACAK
Lâtife Eraslan’ın sözü ve müziği kendine ait güzel bir türküsü var; “Sende bu mecnunluk hevesi varken / Çölünü de kendin yaparsın gönül.” Bizim içimizdeki mini Trump’ların durduk yerde zam yapma hevesi varken, bahanesini de kendi üretebilir. Enflasyonu zaten hükümetin beslediği bu ortamda…
Yenilenebilir enerjide her ne kadar %60’lara varsak bile doğalgaza ve petrole muhtaç sanayimizin, varil fiyatı ve doğalgaz kesintisiyle “ilave maliyet” üstleneceği kesindir. Benzer krizlerde varilin 140 $’a çıktığı zamanları hatırlıyorum, enflasyon ivmelenmiş, kur çıldırmış ve üretimimiz sekteye uğramıştı.
İKİ SORU İKİ CEVAP / İran’a saldırıya dair…
Ülkem bundan nasıl etkilenir?
İran’ın başı dertte ise bu bizi etkiler. Nükleer ambargo sürecinde Halkbank davası hâlâ masada. İran’da rejim düşerse 2 milyon göçmen sınırımızdan girer. Ayrıca doğalgazda bağımlıyız İran’a.
Hürmüz Boğazı kapanırsa?
Dünya petrol ticaretinin %20’si olan günde 2 milyon varil buradan sevk ediliyor. İhracatımız, enerji güvenliğimiz, yabancı sermaye, enflasyonumuz, kurumuz, üretimimiz çok büyük yara alabilecektir.
not/ Savaşa kimin neden ihtiyacı var?
Trump’ın yaklaşan ara seçimler için oya, seks skandallarıyla kaybettiği itibarını geri kazanmaya, çıkardığı savaşı bitirerek Nobel ödülüne ihtiyacı var. İran’ın iç kargaşalarını bastırmak için ABD saldırısına ihtiyacı var. OPEC’in ve diğer ürün ülkelerinin de fiyat artışı için bu savaşa ihtiyacı var.
SALDIRI LÛGATI
Demokrasi götürmek: ABD’nin enerjisi veya kaynağına göz koyduğu ülkeye saldırı gerekçesi
Petro-dolar: Petrol ticaretinin yalnızca dolar ile yapılmasını şart koşan ABD hegemonyası
Nükleer ambargo: İran’ın nükleer kapasite geliştirmemesi için uygulanan saldırı stratejileri
İran’a saldırı: İran bahanesiyle tüm bölgeye gözdağı vermek için ABD’nin blöf gösterisi
Şeref OĞUZ-Ekonomim
